Prof. Dr. Özdarendeli ‘TURKOVAC’ı anlattı: Tüm dünyaya ÅŸifa olacak
Prof. Dr. Özdarendeli 'TURKOVAC'ı anlattı Tüm dünyaya şifa olacak
Prof. Dr. Özdarendeli, “TURKOVAC aşısının acil kullanım onayıyla birlikte yaygın olarak üretilecek, sadece ülkemize deÄŸil dünyaya insanlara ÅŸifa olacaktır diye düşünüyorum.” dedi.
Kovid-19‘a karşı yerli aşı TURKOVAC‘ı geliÅŸtiren Erciyes Ãœniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Ãœyesi Prof. Dr. Aykut Özdarendeli, “Yakın zamanda seri üretimin oldukça yüksek kapasiteyle, her gün üzerine koyarak devam edeceÄŸine inanıyorum.” dedi.
Prof. Dr. Aykut Özdarendeli, TURKOVAC aşısının seri üretiminin yapıldığı Åžanlıurfa’daki tesisteki incelemelerinin ardından AA muhabirine aşının hikayesini anlattı.
Türkiye’de 11 Mart 2020’de ilk Kovid-19 vakalarının görüldüğünü hatırlatan Özdarendeli, ilk olarak virüsü izole ederek çalışmalara baÅŸladıklarını söyledi.
Özdarendeli, daha sonraki süreçte ise yoğun bir çalışmayı üniversite, sanayi ve kamu iş birliği ve akademisyen arkadaşlarının desteğiyle gerçekleştirdiklerini dile getirdi.
Akademik kariyerinde inaktif aşılarla ilgili detaylı çalışmalarının bulunduğunu da aktaran Özdarendeli, şöyle konuştu:
“Klinik aÅŸamalarda, deney hayvanlarında aşının etkinliÄŸini ve güvenli olduÄŸunu, çok yönlü çalışmalarımızla ortaya koyduk. Daha sonra Faz-1 çalışmaları Kasım 2020’de baÅŸladı, güvenlik oldukça önemliydi faz-1’de. Faz-1 çalışmaları 2021 Ocak sonunda bitti ve ÅŸubat ayında Faz-2 çalışmaları baÅŸladı ve onu da nisan ayında bitirdik ve gayet etkili, güzel sonuçlar elde ettik. Ardından da TUSEB’in SaÄŸlık Bakanlığı ile birlikte yürüttüğü Faz-3 çalışmaları hazirandan bu yana devam ediyor. Bu noktada elde edilen veriler neticesinde otoritelere baÅŸvurularak TURKOVAC aşısının acil kullanım onayı aldı.”
“Tüm dünyaya ÅŸifa olacak”
Aşının kullanım onayı almasının bütün emek ve çabalarına deÄŸdiÄŸini vurgulayan Özdarendeli, “Onayın alınmasından dolayı çok mutluyuz, oldukça uzun ve zorlu bir süreçten geçtik. Bu kamunun yaptığı önemli bir baÅŸarıdır. TURKOVAC aşısının acil kullanım onayıyla birlikte yaygın olarak üretilecek, sadece ülkemize deÄŸil dünyaya insanlara ÅŸifa olacaktır diye düşünüyorum.” deÄŸerlendirmesinde bulundu.
Özdarendeli, pandemi sürecinin halen devem ettiğini dolayısıyla kendilerinin de çalışmalarını yoğun bir şekilde sürdürmeye devam ettiğini söyledi.
“Kapasite yükselir”
Türkiye’nin seri üretimle önemli bir aÅŸamayı geçtiÄŸine inandığını aktaran Özdarendeli, ÅŸunları kaydetti:
“Seri üretim yapılırken de yine üretimin daha fazla miktarda yapılması, optimizasyon çalışmaları devam edecek, varyantlar çıkıyor, aşının bu varyantlara karşı etkinliÄŸine yönelik yine laboratuvar çalışmalarına da devam etmek lazım. Bu tür çalışmalar aşının kendisini daha da iyi üretilmesi ve daha etkili olması açısından da optimizasyon çalışmaları zaten bütün aşılarda devamlı olarak bilimsel anlamda devam edecek. Yakın zamanda seri üretimin oldukça yüksek kapasiteyle, her gün üzerine koyarak devam edeceÄŸine inanıyorum.”
TURKOVAC hatırlatma dozu olarak kullanıldığında antikoru 4-5 kat artırıyor
SaÄŸlık Bilimleri Ãœniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Kemalettin Aydın, iki doz Sinovac aşısı sonrası hatırlatma dozu olarak TURKOVAC’ın kullanılmasının antikor sayısını 4 ila 5 kat artırabilme özelliÄŸi olduÄŸunu söyledi.
Prof. Dr. Aydın, acil kullanım onayı alan ve Åžanlıurfa Organize Sanayi Bölgesi’ndeki üretim tesisinde üretilmeye baÅŸlanan yerli Kovid-19 aşısı TURKOVAC‘a iliÅŸkin AA muhabirine açıklamalarda bulundu.
Türkiye’nin hem Osmanlı döneminde hem de Cumhuriyet’in ilk yıllarında aşı ürettiÄŸini ancak 90’lı yıllarda bir duraklama dönemi yaÅŸadığını belirten Aydın, yeniden hıfzıssıhha konusundaki baÅŸarılı çalışmalara geri dönüldüğünü söyledi.
Aydın, salgınla mücadelede dış ve iç bariyer olmak üzere iki faktör olduğunu, dış bariyerin maske, mesafe ve temizlik kurallarından, iç bariyerin ise kişinin savunma hücrelerinden oluştuğunu belirtti. Aydın, iç bariyerin kuvvetli olabilmesi için ya hastalığın geçirilmesi ya da kişinin aşılanmış olması gerektiğine işaret etti.
Prof. Dr. Aydın, şu ana kadar Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına 123 milyon doz aşı uygulandığını, bunun ciddi bir maliyeti olduğunu belirterek yerli ve milli aşı kullanınca maliyetin önemli bir oranının ülkeye kalacağını söyledi.
Bunun yanında Türkiye’de yeni doÄŸan çocuklara 13 farklı aşı uygulandığına dikkati çeken Aydın, TURKOVAC için oluÅŸturulan aşı üretim teknoloji altyapısının oluÅŸturulmasının baÅŸka hadiselerdeki moleküler ve genetik çalışmalar için altyapı oluÅŸturacağını ifade etti.
“Toplumsal immünizasyonun yüksek düzeye ulaÅŸmasına katkı saÄŸlayacağını düşünüyorum”
Prof. Dr. Aydın sözlerini şöyle sürdürdü:
“Biz milletimizi kendi aşımızla buluÅŸturan 9’uncu ülke olduk. Burada kıymetli bir ÅŸey daha var. Aşı karşıtlığı anlamında söylemiyorum aşı tedirginliÄŸi içinde olan, ‘Ben yerli ve milli aşıyı bekliyorum.’ diyen bir grup vardı. En azından bu grubun beklentileri karşılandığı için aşı hemen uygulanmaya baÅŸlandığında hızlı ÅŸekilde randevu alıp aşılanma potasına girerek ikinci ve üçüncü dozların ve toplumsal immünizasyonun yüksek düzeye ulaÅŸmasına katkı saÄŸlayacağını düşünüyorum.”
TURKOVAC’un Sinovac aşısına benzeyen bir inaktif aşı olduÄŸunu belirten Aydın, hazırlanması, hayvan deneyleri ve faz çalışmalarına kadar tüm aÅŸamalarının Türkiye’de bir yıllık bir süre içerisinde tamamlandığını ifade etti.
Prof. Dr. Aydın, aşının etkinliğine ilişkin de şunları kaydetti:
“Yapılan çalışmanın benzeri olan Çin aşısıyla karşılaÅŸtırılması uygundu ve neticede de o ÅŸekilde yapıldı. Öncelikle Çin aşısıyla benzer ve ondan daha üst düzeyde bir etkinliÄŸinin olduÄŸunu biliyoruz. Güvenilirlik problemi söz konusu deÄŸil. Bir diÄŸer taraftan 3’üncü doz yani hatırlatma dozu olarak yaptığımızda antikor sayısını 4-5 kat artırabilme özelliÄŸini biliyoruz. Böyle olunca da bugünden sonra Çin aşısı dediÄŸimiz Sinovac aşısının hatırlatma dozu veya ilk doz olarak rahatlıkla TURKOVAC kullanılabilir.”
Kaynak: AA
