BMGK’de Gazze’de ramazanda acilen ateÅŸkes saÄŸlanması talep edilen karar tasarısı kabul edildi

BirleÅŸmiÅŸ Milletler Güvenlik Konseyi’nde (BMGK) Gazze’de kalıcı ve sürdürülebilir ateÅŸkese dönüşecek ÅŸekilde ramazan ayında acilen ateÅŸkes saÄŸlanması talep edilen karar tasarısı kabul edildi.

15 üyeli BMGK’de geçici üyeler Cezayir, Ekvator, Guyana, Japonya, Malta, Mozambik, Güney Kore, Sierra Leone, Slovenya ve Ä°sviçre tarafından hazırlanan karar tasarısı oylandı.

Tasarı, 14 “evet” ve 1 “çekimser” oyla kabul edildi. ABD çekimser oy kullandı.

Uzun süren müzakerelerin ardından karar tasarısında “daimi ateÅŸkes” ifadesinde mutabık kalınmıştı. ABD heyeti, son anda tasarı metninde deÄŸiÅŸiklik talep ederek “daimi” ifadesini “kalıcı” ile deÄŸiÅŸtirdi. Böylelikle, ABD’nin ateÅŸkes sürecine esneklik katmış olduÄŸu düşünülüyor.

 

Rusya’nın oylama öncesinde ifadeyi ilk haline çevirmeye yönelik deÄŸiÅŸiklik önerisi ABD tarafından veto edildi.

7 Ekim’in ardından BMGK’de ilk kez Gazze’de ateÅŸkes talep edilen bir karar kabul edilmiÅŸ oldu.

Ramazan ateşkesinin kalıcı ateşkese dönüşmesi talep edildi

Kararda, BMGK’nin Filistin meselesine iliÅŸkin ÅŸimdiye kadar kabul edilen kararları hatırlatılarak, tüm tarafların uluslararası hukuk, uluslararası insancıl hukuk ve uluslararası insan hakları hukukuna uyma yükümlülüğü bulunduÄŸu belirtildi.

Sivil ve sivil altyapılara yönelik saldırılar ve her türlü terör eyleminin kınandığı kararda, esir almanın uluslararası hukukun ihlali olduğu ifade edildi.

Kararda, Gazze Åžeridi’ndeki korkunç insani durum hakkında derin endiÅŸe duyulduÄŸunun altı çizilerek, Mısır, Katar ve ABD tarafından yürütülen diplomatik çabalar tasdik edildi.

“Ramazan ayında tüm tarafların saygı duyacağı acil ateÅŸkes saÄŸlanması, bunun kalıcı ve sürdürülebilir ateÅŸkese yol açması ve tüm rehinelerin acil ve koÅŸulsuz serbest bırakılması” talep edilen kararda, rehinelerin insani ve tıbbi yardımlarının karşılanması için eriÅŸim saÄŸlanması istendi.

Kararda, taraflara esir tuttukları kişilere yönelik uluslararası hukuk uyarınca yükümlülüklerini yerine getirme çağrısı yapıldı.

Gazze Åžeridi’ne insani yardım sevkiyatının acilen artırılması gerektiÄŸinin öneminin altı çizilen kararda, aynı zamanda sivillerin korunması ve gerekli insani yardımların saÄŸlanması için tüm engellerin kaldırılması talep edildi.

Kararda, durumun yakından takip edileceği vurgulandı.

ABD’nin karar tasarısı

22 Mart’ta oylamaya sunulan ve Çin ile Rusya’nın veto ettiÄŸi ABD karar tasarısı, 20 Åžubat’ta müzakerelere açılmıştı. Tasarıda, Gazze’de ateÅŸkesi rehinelerin bırakılmasıyla iliÅŸkilendirip diplomasiyi destekleme çaÄŸrısıyla yetinilmiÅŸti.

Diplomatik çabalarla saÄŸlanacak olan ateÅŸkesin sürdürülebilir ateÅŸkese çevrilmesinin önemine iÅŸaret edilen tasarıda, “Hamas ve diÄŸer terörist ve aşırıcı grupların Filistin halkını temsil etmediÄŸi” ve Hamas’ın “bazı üye ülkelerce terör örgütü ilan edildiÄŸi”ne dikkat çekilmiÅŸti.

10’uncu kez karar tasarısı oylandı

Gazze’ye iliÅŸkin 7 Ekim 2023’ten sonra çok sayıda oturum düzenlenen BMGK’de, bugün yapılanla 10 karar tasarısı oylamaya sunuldu.

Bu kararla birlikte 2712 ile 2720 sayılı kararlar da kabul edilmişti.

BM Genel Sekreteri Guterres’e göre “Gazze tasarısının uygulanmaması affedilemez”

BM Genel Sekreteri Guterres, X hesabından yaptığı açıklamada, Gazze tasarısının kabul edilmesini değerlendirdi.

Guterres, paylaşımında, “Güvenlik Konseyi, Gazze ile ilgili uzun zamandır beklenen ve acil ateÅŸkes ile tüm rehinelerin koÅŸulsuz serbest bırakılmasını talep eden tasarıyı az önce onayladı. Bu tasarı mutlaka uygulanmalıdır, baÅŸarısız olması affedilemez.” deÄŸerlendirmesini yaptı.

Hamas, BMGK’nin Gazze’de “acil ateÅŸkes kararını” memnuniyetle karşıladı

Filistinli Ä°slami DireniÅŸ Hareketi Hamas, BirleÅŸmiÅŸ Milletler Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) Gazze Åžeridi’nde ramazan ayında acil ateÅŸkes talep eden karar tasarısını memnuniyetle karşıladı.

Hamas’tan yapılan yazılı açıklamada, “BMGK’nin bugün yaptığı acil ateÅŸkes çaÄŸrısını memnuniyetle karşılıyoruz. Tüm Siyonist güçlerin Gazze Åžeridi’nden çekilmesini ve yerinden edilenlerin evlerine geri dönmesini saÄŸlayacak kalıcı bir ateÅŸkese ulaÅŸmanın gerekliliÄŸini vurguluyoruz.” ifadesi kullanıldı.

Esir takasının önemine deÄŸinilen açıklamada, “Her iki taraftaki esirlerin serbest bırakılmasına izin veren bir esir takası sürecine bir an önce giriÅŸmeye hazır olduÄŸumuzu teyit ediyoruz.” ifadesine yer verildi.

BMGK’nin kararına deÄŸinilerek, Gazze’nin tüm bölgelerinde Filistinlilerin hareket özgürlüğü ve insani ihtiyaçlarının saÄŸlanması gerektiÄŸine vurgu yapıldı.

Açıklamada, Ä°srail saldırılarında yıkılan binaların enkazında can veren, aylardır enkaz altında kalan Filistinlilerin defnedilebilmesi amacıyla Gazze Åžeridi’ne enkaz kaldırmak için ağır makinaların ulaÅŸtırılması ihtiyacına deÄŸinildi.

Hamas, “AteÅŸkes çaÄŸrısına uyması ve Filistin halkına karşı soykırım savaşını durdurması için BMGK’yi Ä°srail’e baskı yapma” çaÄŸrısında bulundu.

Açıklamada, “Hamas, uluslararası kararlara ve uluslararası hukuka uygun olarak Filistin halkımızın baÅŸkenti Kudüs olmak üzere bağımsız, egemen Filistin devletini kurma hakkını, geri dönüş ve kendi kaderini tayin hakkını teyit eder.” denildi.

AB, BMGK’de kabul edilen Gazze’de ateÅŸkes tasarısından memnun

Avrupa BirliÄŸi (AB) yetkilileri, BirleÅŸmiÅŸ Milletler Güvenlik Konseyi’nde (BMGK), Gazze’de kalıcı ve sürdürülebilir ateÅŸkese dönüşecek ÅŸekilde ramazan ayında acilen ateÅŸkes saÄŸlanması talep edilen karar tasarısının kabul edilmesini “memnuniyetle” karşıladı.

AB Konseyi BaÅŸkanı Charles Michel, X sosyal medya platformundan yaptığı paylaşımda, BMGK’de kabul edilen tasarıyı “takdirle karşıladığını” belirtti.

Michel, geçen hafta düzenlenen AB zirvesinde, üye ülkelerin liderlerinin Gazze’de “sürdürülebilir ateÅŸkes, tüm esirlerin koÅŸulsuz olarak serbest bırakılması ve insani yardım saÄŸlanması için çatışmalara acilen insani ara verilmesi” çaÄŸrısında bulunduÄŸunu hatırlatarak, “Åžimdi bunun yerine getirilmesi aciliyet arz etmektedir.” ifadesini kullandı.

AB Komisyonu BaÅŸkanı Ursula von der Leyen de X hesabından yaptığı paylaşımda, kararı memnuniyetle karşıladığını bildirerek, “Bu kararın uygulanması tüm sivillerin korunması açısından hayati önem taşımaktadır.” deÄŸerlendirmesinde bulundu.

AB Dış Ä°liÅŸkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, X hesabından paylaşımında, karar tasarısının kabul edilmesini “memnuniyetle karşıladığını” belirtti.

Kararın, “ramazan boyunca derhal ateÅŸkes ilan edilmesini ve bunun kalıcı bir ateÅŸkese dönüşmesini, tüm esirlerin koÅŸulsuz olarak serbest bırakılmasını talep ettiÄŸini ve bölgeye insani yardım akışının geniÅŸletilmesi ile sivillerin korunması gereÄŸini vurguladığını” aktardı.

Borrell, kararın herkes tarafından acilen uygulanması gerektiğine işaret etti.

AB dönem baÅŸkanı Belçika’nın DışiÅŸleri Bakanı Hadja Lahbib ise sosyal medya paylaşımında, karardan duyduÄŸu memnuniyeti belirterek, “Silahlar susmalı, esirler serbest bırakılmalı ve yardımlar Gazze’deki Filistinlilere ulaÅŸmalıdır.” ifadesine yer verdi.

Filistin, BMGK’da alınan acil ateÅŸkes kararını memnuniyetle karşıladı

Filistin DışiÅŸleri Bakanlığı, BirleÅŸmiÅŸ Milletler Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) ramazan ayı boyunca Gazze’de ateÅŸkes kararı almasını memnuniyetle karşıladıklarını açıkladı.

Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamada, söz konusu ateşkes kararının daimi ve sürdürülebilir olması gerektiği kaydedildi.

Açıklamada, derhal ateşkes kararının onaylanmasından duyulan memnuniyet belirtilirken, karar saldırıların tamamen durması için doğru yönde atılmış bir adım olarak değerlendirildi.

Filistin halkına karşı saldırının durması gerektiÄŸi, yardımların sokulması ve zoraki tehcire engel olunması konusunda uluslararası oybirliÄŸinin öneminin vurgulandığı açıklamada, tüm bunlara ayrıca iÅŸlevsel adımların ve Ä°srail’i cezalandırmanın da eÅŸlik etmesi gerektiÄŸi savunuldu.

Açıklamada ayrıca, BM Güvenlik Konseyi üyelerine, alınan kararın uygulanması konusunda üzerlerine düşen hukuki ve tarihi sorumluluğu yerine getirmeleri çağrısı yapıldı.

Mısır

Mısır DışiÅŸleri Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, Güvenlik Konseyi’nin, krizin baÅŸlangıcından bu yana ilk kez, ramazan ayı boyunca Gazze Åžeridi’nde ateÅŸkes talep eden bir kararı kabul etmesinin memnuniyetle karşılandığı belirtildi.

Kararın sınırlı bir zaman dilimini kapsaması ve içerdiği yükümlülükler nedeniyle dengesizlikler barındırıyor olmasına rağmen, akan kanın durması, sivil ölümlerinin önüne geçilmesi ve yardımların girişine imkan tanınması için atılmış ilk önemli adım olduğu ifade edildi.

AteÅŸkes kararının derhal uygulanması gerektiÄŸi vurgulanan açıklamada, Mısır’ın, uluslararası ve bölgesel taraflarla Gazze krizinin en kısa sürede çözülmesi için çalışmaya devam edeceÄŸi kaydedildi.

Ürdün

Ãœrdün DışiÅŸleri Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada da BMGK’nın ramazan ayı boyunca Gazze Åžeridi’nde ateÅŸkes çaÄŸrısında bulunan kararı memnuniyetle karşıladığı kaydedildi.

Ä°srail’in, sivillerin korunmasını, insani yardımın Gazze Åžeridi’nin her yerine yeterli ve sürdürülebilir ÅŸekilde ulaÅŸtırılmasını saÄŸlamayı da öngören bu karara uyması gerektiÄŸinin altı çizildi.

Bu kararın, acil ve kalıcı bir ateÅŸkese ulaşılmasına; uluslararası toplumun ve BMGK’nın, 1967 sınırlarında, baÅŸkenti Kudüs olan bağımsız ve egemen bir Filistin devletinin kurulmasını saÄŸlayacak, bölgede güvenliÄŸi, barışı ve istikrarı güvence altına alacak ÅŸekilde iki devletli çözümün korunmasını saÄŸlayacak tedbirleri almasına katkı saÄŸlamasını umduÄŸu ifade edildi.

Suudi Arabistan

Suudi Arabistan DışiÅŸleri Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, Riyad’ın, ramazan ayı boyunca Gazze’de derhal ateÅŸkes saÄŸlanması çaÄŸrısında bulunan, kalıcı ve sürdürülebilir bir ateÅŸkese ve tüm esirlerin serbest bırakılmasına yol açan BMGK kararını memnuniyetle karşıladığı ifade edildi.

Tarafların uluslararası hukuktan kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmesinin; insani yardım akışının Gazze Åžeridi’ndeki sivillerin tamamını kapsayacak ÅŸekilde geniÅŸletilmesinin ve sivillere yönelik korumanın güçlendirilmesinin önemi vurgulandı.

Suudi Arabistan, uluslararası topluma “Ä°srail’in Gazze Åžeridi’ndeki sivillere yönelik saldırılarını durdurması konusunda sorumluluÄŸunu üstlenmesi” çaÄŸrısını yineledi.

Cezayir

Cezayir’in yerel gazetesi EÅŸ-Åžuruk’un haberine göre, Cezayir’in BM Temsilcisi Ammar bin Cami, uluslararası barış ve güvenliÄŸin korunmasından birinci derecede sorumlu olan BMGK’nın, sonunda üzerine düşen sorumluluÄŸa eÅŸdeÄŸer bir karar aldığını kaydetti.

Söz konusu kararın, 5 ayı aÅŸkın bir süredir devam eden katliamlara son vereceÄŸini ve Filistin halkının umutlarını gerçekleÅŸtirme yolunda bir baÅŸlangıç olduÄŸunu belirten Bin Cami, BMGK’dan, Gazze’yle ilgili çıkan kararın uygulanmasını istedi.

Rusya

Rusya’nın BirleÅŸmiÅŸ Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Vassily Nebenzia, BM Güvenlik Konseyi’nde alınan Gazze’de ramazan ayında acilen ateÅŸkes saÄŸlanması kararına iliÅŸkin, “Ramazan sonunda ne olacak, maalesef orası açık deÄŸil.” ifadesini kullandı.

Nebenzia, BM Güvenlik Konseyi’nde geçici üyeler tarafından sunulan karar tasarısının oylanmasının ardından konuÅŸtu.

Sadece ramazan ayı ile sınırlı olsa bile BMGK’nin ilk kez acil ateÅŸkes konusunda karar almasının önemli olduÄŸunu vurgulayan Nebenzia, ancak söz konusu ateÅŸkes için “Ramazandan sonra ne olacak, maalesef orası açık deÄŸil.” deÄŸerlendirmesinde bulundu.

Nebenzia, ABD’nin karar metnindeki “daimi ateÅŸkes” kelimesini oylama öncesi “kalıcı” ÅŸeklinde deÄŸiÅŸtirmesini eleÅŸtirerek, “Ä°srail’e koruma saÄŸlayanlar hala ona serbestlik vermek istiyor. Bu ifadenin Ä°srail’in Filistinlilere yönelik insanlık dışı operasyonunu ilerletmek yerine barışın yararına kullanılacağına inanmayı çok istiyoruz.” dedi.

ABD’nin yaptığı deÄŸiÅŸikliÄŸi “hayal kırıklığı” olarak niteleyen Nebenzia, buna raÄŸmen Rusya’nın barış için ateÅŸkes kararına “evet” dediÄŸini kaydetti.

Kaynak: AA