CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, 16’ncı kez BirleÅŸmiÅŸ Milletler Genel Kurulu’na hitap edecek
Cumhurbaşkanı Erdoğan, 16'ncı kez Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'na hitap edecek
CumhurbaÅŸkanı Recep Tayyip ErdoÄŸan, BirleÅŸmiÅŸ Milletler (BM) 81. Genel Kurulu’na yarın 16’ncı kez hitap edecek.
AA muhabirinin derlediÄŸi bilgilere göre, CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, baÅŸbakanlık görevinde bulunduÄŸu 2005’te ilk kez BM 60. Genel Kurulu görüşmelerine katıldı.
ErdoÄŸan, Genel Kurul’daki hitabında, “Her ÅŸeyden önce kendini yenileyen, daha demokratik ve ÅŸeffaf, tüm üyelerin ortak iradesini temsil kabiliyetine sahip, uluslararası ihtilafların çözüm zemini olan, dünya barışının teminatı olarak görülen, saygınlığı, tüm üyeleri tarafından yüceltilen, daha aktif ve daha dirayetli bir BM teÅŸkilatı, insanlığın ortak yararınadır.” mesajını verdi.
ErdoÄŸan’ın katıldığı sonraki BM Genel Kurulu ise 2007’deki 62. Genel Kurul görüşmeleri oldu.
Buradaki konuÅŸmasında terörle mücadele konusuna dikkati çeken ErdoÄŸan, “Dünyanın herhangi bir köşesinde yaÅŸanan terör eylemi hepimizi hedef alan bir insanlık suçudur. Sınır tanımayan terörü lanetliyor, terörün acı tecrübesini bizzat yaÅŸamış bir ülkenin baÅŸbakanı olarak tüm insanlığa yönelik bu tehditle mücadelede dayanışma ve daha etkin iÅŸbirliÄŸi çaÄŸrısını buradan yineliyorum.” ifadelerini kullandı.
ErdoÄŸan, 2009’da katıldığı BM 64. Genel Kurulu’nda ise BM’nin yapısının reforme edilmesi gerektiÄŸine iÅŸaret etti.
Adil ve katılımcı bir küresel düzenin kurulması için BM’nin etkinliÄŸinin artması gerektiÄŸini vurgulayan ErdoÄŸan, “Temsil kabiliyeti güçlendirilmiÅŸ, demokratik, ÅŸeffaf, adil ve etkin bir BirleÅŸmiÅŸ Milletler’in, küresel barış ve istikrara daha fazla katkı yapacağına inanıyoruz. BirleÅŸmiÅŸ Milletler, iklim deÄŸiÅŸikliÄŸi, sürdürülebilir kalkınma, yoksullukla mücadele, kadın-erkek eÅŸitliÄŸi, insan hakları ve insan onurunun korunması konularında, daha etkin bir kurum haline gelmelidir. Bu amaca matuf reform giriÅŸimlerine tam destek veriyoruz. Fakat BirleÅŸmiÅŸ Milletler sistemindeki reformun, Güvenlik Konseyi de reforma tabi tutulmadığı müddetçe baÅŸarılmış sayılamayacağı muhakkaktır.” deÄŸerlendirmesinde bulundu.
2011’deki BM 66. Genel Kurulu’nda bölgesel konulara deÄŸinen ErdoÄŸan, Suriye, Libya, Somali, Filistin’e iliÅŸkin mesajlar verdi, Azerbaycan topraklarının yıllardır süren haksız iÅŸgalinin sona ermesi gerektiÄŸini belirtti.
ErdoÄŸan, “KarabaÄŸ sorununun bu ÅŸekilde çözümsüz kalması asla kabul edilemez, uluslararası sorunlara, kangren haline gelmeden çözümler bulunması, hepimizin siyasi ve ahlaki sorumluluÄŸudur.” dedi.
“Dünya beÅŸten büyüktür”
ErdoÄŸan, CumhurbaÅŸkanı sıfatıyla ilk kez 2014 yılındaki BM 69. Genel Kurulu’na hitap etti.
BM’nin reform ihtiyacını, “Dünya beÅŸten büyüktür” ifadesiyle dile getiren CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, ÅŸunları kaydetti:
“Daha fazla gecikmeden, daha fazla mazlum insan, masum insan hayatını kaybetmeden, küresel vicdan daha fazla yaralanmadan, BirleÅŸmiÅŸ Milletler sorunlara ağırlığını koymalıdır. Altını çizerek ifade etmek isterim ki, dünya beÅŸten büyüktür. BirleÅŸmiÅŸ Milletler Güvenlik Konseyi daimi üyesi 5 ülkenin dünya gerçekleriyle baÄŸdaÅŸmayacak ÅŸekilde BirleÅŸmiÅŸ Milletleri etkisiz hale getirmesi, küresel vicdanın kabul edebileceÄŸi bir durum deÄŸildir. Tüm alınan kararlar, bakıyorsunuz bir ülkenin iki dudağı arasındadır. EÄŸer ‘hayır’ derse hayır, ‘evet’ derse o zaman icraata geçilebiliyor. Filistin’de sadece birkaç ay içinde 2 binden fazla masum insan katledilirken BirleÅŸmiÅŸ Milletler beklenen çözümü üretememiÅŸtir. Suriye’de 4 yıldır 200 binden fazla kiÅŸi katledilirken, 9 milyona yakın insan yer deÄŸiÅŸtirirken, BirleÅŸmiÅŸ Milletler yine etkili çözümler sunamamıştır.”
FETÖ’ye karşı önlem çaÄŸrısı
CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, FETÖ’nün 15 Temmuz 2016’daki darbe giriÅŸiminden yaklaşık 2 ay sonra BM 71. Genel Kurulu’na katıldı.
Burada dost ülkeleri FETÖ’ye karşı önlem almaya çağıran ve terörle mücadele konusunda önemli mesajlar veren ErdoÄŸan, ÅŸu deÄŸerlendirmelerde bulundu:
“Bu darbe giriÅŸimi, milletimizin demokrasisine, hükümetine, özgürlüklerine, geleceÄŸine ve anayasal düzenine kahramanca sahip çıkmasıyla bertaraf edildi. Bu bakımdan milletimle iftihar ediyorum. Demokrasisine sahip çıktığı için iftihar ediyorum. 29 gün, gece sabahlara kadar demokrasi nöbetleri tuttukları için iftihar ediyorum. Hain darbe teÅŸebbüsünü canını hiçe sayarak bedenini tankların önüne siper ederek engelleyen milletimle iftihar ediyorum. Åžayet bugün karşınızda bulunuyorsam, milletimizin iÅŸte bu cesur ve asil duruÅŸu sayesindedir. Unutulmasın ki Türkiye’deki darbe giriÅŸimi, aynı zamanda dünya demokrasisine de yapıldı. Milletimiz o gece darbe heveslilerine tarihi bir ders verirken demokrasiye inanan tüm halklar için de ilham kaynağı oldu. Bu yeni nesil terör örgütü, sadece Türkiye’nin deÄŸil, varlık gösterdiÄŸi 170 ülkenin tamamı için bir milli güvenlik tehdididir. DiÄŸer bir deyiÅŸle, bugün bu Genel Kurul’da temsil edilen ülkelerin büyük bölümü bu yapılanmanın tehdidi altındadır. Bu örgüt Türkiye’nin ötesinde tüm dünyayı boyunduruÄŸu altına almak gibi derin bir zihni sapkınlık içindedir.”
Suriye ve terörle mücadele mesajları
2017’de yapılan BM 72. Genel Kurulu’ndaki konuÅŸmasında ise ErdoÄŸan’ın Suriye ve terörle mücadele mesajları öne çıktı.
Türkiye’nin, Suriye ve Irak’taki istikrarsızlıktan beslenen DEAÅž ve PKK gibi bölgenin en eli kanlı terör örgütleriyle kıyasıya bir mücadele içinde olduÄŸuna vurgu yapan ErdoÄŸan, “Bunun yanında ülkemizin meÅŸru, demokratik rejimini kanlı bir darbeyle deÄŸiÅŸtirmeye teÅŸebbüs eden FETÖ terör örgütüyle mücadelemiz de devam ediyor.” dedi.
ErdoÄŸan, Suriye’nin kuzeyinde baÅŸlatılan Fırat Kalkanı Operasyonu’nun, bölgenin iÅŸgalinden bu yana terör örgütü DEAÅž’a karşı elde edilen en büyük baÅŸarı olduÄŸunu vurguladı.
CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, 2018’deki BM 73. Genel Kurulu’nda, BM’ye yönelik eleÅŸtirilerde bulunarak Filistin meselesini gündeme getirdi.
“BirleÅŸmiÅŸ Milletler’in insanlığın barış ve refah beklentilerini karşılamaktan uzaklaÅŸtığı da bir gerçektir.” diyen ErdoÄŸan, BM Güvenlik Konseyi’nin sadece veto hakkına sahip 5 üyenin çıkarlarına hizmet eden, dünyanın diÄŸer bölgelerine, yaÅŸanan zulümlere seyirci kalan bir yapıya büründüğünü belirtti.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, şunları kaydetti:
“GeçmiÅŸte Bosna’da, Ruanda’da, Somali’de, yakın tarihte Myanmar’da, halen Filistin’de yapılan katliamlar hep BirleÅŸmiÅŸ Milletler Güvenlik Konseyi’nin gözü önünde gerçekleÅŸmiÅŸtir. Filistinlilere uygulanan zulme ses çıkarmayanların, onlara yapılan yardımları kısma konusundaki gayretleri sadece zalimlerin cesaretini artırmaktadır. Tüm dünya arkasını dönse bile, Türkiye olarak biz mazlum Filistinlilerin yanında yer almaya, ilk kıblemiz Kudüs’ün tarihi ve hukuki statüsüne sahip çıkmaya devam edeceÄŸiz.”
Düzensiz göç sorunu
CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, 2019’daki BM 74. Genel Kurulu’nda ise düzensiz göç sorununu “Aylan bebek” örneÄŸiyle anlattı.
MuÄŸla’nın Bodrum ilçesinde, sahile vuran minik bedeniyle düzensiz göç meselesinin sembolü haline gelen Aylan bebeÄŸin fotoÄŸrafını gösteren ErdoÄŸan, “Dünya, canlarını kurtarmak için çıktıkları yolculukları ya Akdeniz’in karanlık sularında ya da sınırlara gerilen tel örgülerin önlerinde sonlanan milyonlarca mazlumu maalesef çok çabuk unuttu. Özellikle iÅŸte gördüğünüz gibi Aylan bebeÄŸi dünya çok çabuk unuttu. Unutmayın ki bir gün ola ki aynı durum sizlerin de başına gelebilir. Çünkü Aylan bebekler bir deÄŸil binler, milyonlar, bütün bunlara karşı tedbirimizi almak durumundayız.” mesajını verdi.
CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, 1947’den bu yana Filistin haritasındaki deÄŸiÅŸimi anlatan görselle Filistin sorununa iÅŸaret ederek, ÅŸu deÄŸerlendirmelerde bulundu:
“Ben merak ediyorum, bu İsrail neresidir? Acaba bu İsrail’in toprakları nereleri kapsıyor? 1947’de İsrail neresiydi, bunun ardından acaba 1949, 1967’de İsrail neresiydi ve ÅŸu anda İsrail neresi? Bakınız sene 1947, neredeyse burada İsrail yok gibi, tamamı Filistin. Sene 1947, paylaşım planı var ve Filistin küçülüyor, İsrail büyüyor. Geliyorum 1967’ye 1949’la birlikte, İsrail büyüyor, Filistin küçülüyor. Ve geliyorum bugüne, güncel durum ÅŸu: Artık adeta Filistin yok, neredeyse tamamına yakını İsrail… İsrail doyuyor mu? Hayır, doymuyor. İsrail ÅŸimdi de kalanını almanın gayreti içerisinde. Peki, BirleÅŸmiÅŸ Milletler Güvenlik Konseyi’nin, BirleÅŸmiÅŸ Milletler’in İsrail’le ilgili almış olduÄŸu bunca kararlar var, bu kararlar uygulamaya geçiyor mu? Hayır, geçmiyor. Peki, o zaman BirleÅŸmiÅŸ Milletler ne iÅŸe yarıyor? O zaman bu çatının altında bizler aldığımız kararla tesirli olamıyorsak, adalet nerede temerküz edecek? İşte sıkıntımız burada.”
“İnsanlığın kaderi sınırlı sayıdaki ülkenin keyfine bırakılamaz”
BM 75. Genel Kurulu, 2020’de tüm dünyayı etkileyen Kovid-19 salgını nedeniyle video konferans aracılığıyla düzenlendi.
CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, BM Genel Kurulu’na 10’uncu hitabını, video konferans yöntemiyle gerçekleÅŸtirdi.
BM’nin yapısına yönelik eleÅŸtirilerini yineleyen ErdoÄŸan, konuÅŸmasında ÅŸunları dile getirdi:
“BirleÅŸmiÅŸ Milletler baÅŸta olmak üzere çok taraflı örgütlerin reform ihtiyacı bulunuyor. Mevcut küresel mekanizmaların bu krizde ne kadar etkisiz kaldığını gördük. Öyle ki BirleÅŸmiÅŸ Milletlerin en temel karar alma organı olan Güvenlik Konseyi’nin salgını gündemine alması haftalar, hatta aylar sürdü. Salgının baÅŸlarında ülkelerin kendi hallerine terk edildiÄŸi bir manzara ortaya çıktı. Böylece yıllardan beri bu kürsüden ısrarla dile getirdiÄŸim, ‘Dünya beÅŸten büyüktür’ tezinin haklılığını bir kez daha görmüş olduk. İnsanlığın kaderi sınırlı sayıdaki ülkenin keyfine bırakılamaz. Uluslararası örgütlerdeki itibar kaybının önüne geçmek için öncelikle zihniyetimizi, kurumlarımızı ve kurallarımızı gözden geçirmeliyiz.”
2021’deki BM 76. Genel Kurulu konuÅŸmasında dünyanın farklı bölgelerindeki sıcaklık artışının neden olduÄŸu afetlere iÅŸaret eden ErdoÄŸan, Asya ve Avrupa’da seller, Amerika’da kasırgalar, Afrika’da kuraklık, Akdeniz ülkelerinde yangınlar, Grönland’ın zirvesinde yaÄŸmur, çöllerde kar görülmesi gibi alışık olunmayan hadiseler yaÅŸandığına dikkati çekti.
Erdoğan, şöyle konuştu:
“Bu afetler çevreye ve ekosisteme verdiÄŸi zararlar yanında, insanların can ve mal güvenliÄŸini de tehdit ediyor. Pek çok yerde insanlar, toplu olarak baÅŸka yerlere gitmeye, göç etmeye hazırlanıyor. Halbuki dünya henüz Suriye ve Afganistan gibi çatışma kaynaklı kriz bölgelerinin yol açtığı mülteci meselesine çözüm bulamadı. Böyle bir dönemde kuraklık, gıda sıkıntısı, hava olayları gibi bu tür sebeplere dayalı yüzlerce milyonluk göçlerle nasıl baÅŸ edileceÄŸi meçhuldür.”
Karadeniz Tahıl Koridoru
CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, BM 77. Genel Kurulu’nda Rusya-Ukrayna Savaşı ile ilgili geliÅŸmelere deÄŸinerek, Karadeniz Tahıl Koridoru ve taraflar arasındaki müzakerelere iliÅŸkin Türkiye’nin çalışmalarını anlattı.
AnlaÅŸma kapsamında tahıl taşıyan bir geminin İstanbul BoÄŸazı’ndaki fotoÄŸrafını gösteren ErdoÄŸan, “Sayın Genel Sekreter ile yürüttüğümüz yoÄŸun çabalar neticesinde, Ukrayna tahılının Karadeniz üzerinden dünyaya ulaÅŸmasını temin ettik. Bu geliÅŸmeyi saÄŸlayan İstanbul Mutabakatı’nın ikinci ayı dolarken, sevkiyatın her geçen gün ivme kazanmasını memnuniyetle izliyoruz. Tahıl arzının sürdürülmesinin saÄŸlanmasında kritik öneme sahip bu mutabakat BirleÅŸmiÅŸ Milletler’in son yıllarda imza attığı en büyük baÅŸarılardan biridir. Dünyanın dört bir yanında uluslararası camiadan medet umanların BirleÅŸmiÅŸ Milletler’e besledikleri güven, bu baÅŸarıyla yeniden tazelenmiÅŸtir. İstanbul Mutabakatı, taraflar açısından hayati önem arz eden meselelerde müzakerelerin sonuç verdiÄŸini de ispatlamıştır.” ifadelerini kullandı.
“Uluslararası toplumu KKTC’nin bağımsızlığını tanımaya davet ediyoruz”
CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, 2023’te düzenlenen BM 78. Genel Kurulu’nda da BM’ye yönelik eleÅŸtirilerini sürdürdü.
Terörle mücadele, İslam düşmanlığı ve ırkçılık gibi konularda mesajlarını paylaÅŸan ErdoÄŸan, Rusya-Ukrayna Savaşı, Filistin meselesi, DoÄŸu Akdeniz’deki geliÅŸmelere de deÄŸindi.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’yle ilgili de mesajlar veren ErdoÄŸan, “Uluslararası toplumu, KKTC’nin bağımsızlığını tanımaya, bu ülkeyle diplomatik, siyasi ve ekonomik baÄŸlar kurmaya davet ediyoruz.” ifadeleriyle dünya devletlerini KKTC’yi tanımaya çağırdı. ErdoÄŸan, ayrıca “Ada’daki BM Barış Gücü’nden tarafsızlığa riayet bekliyoruz. İtibarı zedelenen bu gücün, Kıbrıs’ta yeni itibar kaybıyla karşı karşıya kalmasını istemeyiz.” dedi.
KarabaÄŸ’ın Azerbaycan toprağı olduÄŸunu vurgulayan ErdoÄŸan, “Azerbaycan ve Ermenistan arasındaki görüşme sürecini başından beri destekledik. Ancak Ermenistan’ın, bu tarihi fırsatı yeterince deÄŸerlendiremediÄŸini görüyoruz. Ermenistan’ın baÅŸta Zengezur Koridoru’nun açılması olmak üzere verdiÄŸi sözleri yerine getirmesini bekliyoruz. Artık herkesin kabul ettiÄŸi gibi KarabaÄŸ, Azerbaycan toprağıdır. Bunun dışında bir statünün dayatılması asla kabul edilmeyecektir.” diye konuÅŸtu.
Uluslararası topluma İsrail’in saldırılarına karşı durması için çaÄŸrı
CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, 24 Eylül 2024’te BM 79. Genel Kurulu’na 14’üncü kez hitap etti.
Uluslararası topluma İsrail’in saldırılarına karşı durma çaÄŸrısında bulunan ErdoÄŸan, “Filistin’i tanımayan diÄŸer devletleri, bu kritik dönemde tarihin doÄŸru tarafında yer alarak Filistin devletini bir an evvel tanımaya davet ediyorum. 1967 sınırları temelinde, baÅŸkenti DoÄŸu Kudüs olan, bağımsız, egemen ve coÄŸrafi bütünlüğü haiz bir Filistin Devleti’nin vücut bulması artık daha fazla ertelenemez. Bundan 70 sene önce nasıl Hitler, insanlığın ittifakıyla durdurulmuÅŸsa, Netanyahu ve cinayet ÅŸebekesi de insanlığın ittifakıyla durdurulmalıdır.” diye konuÅŸtu.
BM’nin yapısına yönelik eleÅŸtirilerini yineleyen ErdoÄŸan, “Üzülerek görüyoruz ki son yıllarda BirleÅŸmiÅŸ Milletler kuruluÅŸ misyonunu ifa etmekte yetersiz kalıyor. Giderek iÅŸlevsiz, hantal ve atıl bir yapıya dönüşüyor. ‘Dünya beÅŸten büyüktür’ ÅŸiarının temsil ettiÄŸi deÄŸerlere, bugünlerde daha çok daha fazla ihtiyaç duyuyoruz.” ifadelerini kullandı.
CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan’ın BM 79. Genel Kurulu’nda, Gazze konusunda uluslararası toplumu artık harekete geçmeye çağırdığı konuÅŸması, yabancı basında da geniÅŸ yer buldu.
“Bir yanda elinde en öldürücü silahlar olan düzenli ordu, diÄŸer tarafta ise masum çocuklar var”
ErdoÄŸan, BM 80. Genel Kurulu’ndaki konuÅŸmasının da büyük bölümünü Filistin’e, Gazze’de devam eden soykırıma ayırdı. ErdoÄŸan’ın gündeminde, Suriye, Rusya-Ukrayna savaşı ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin tanınması ile dünyanın muhtelif bölgelerindeki çözüm bekleyen sorunlar da vardı.
CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan, BM Genel Kurulu’ndaki konuÅŸmasında, ÅŸunları söyledi:
“Gazze’de bir savaÅŸ yoktur. Gazze’de iki taraftan söz edilemez, Gazze’de bir yanda elinde en modern, en öldürücü silahlar olan düzenli ordu, diÄŸer tarafta ise masum siviller, masum çocuklar vardır. İsrail, Gazze ve Batı Åžeria ile sınırlı kalmıyor, Suriye’ye, İran’a, Yemen’e, Lübnan’a saldırılar düzenleyerek bölge barışını da tehdit ediyor.”
Gazze’de yaÅŸanan soykırımı bölgeden fotoÄŸraflarla anlatan ve dünya liderlerine seslenen ErdoÄŸan, “Gün bugündür. Gün, insanlık adına Filistinli mazlumların yanında dimdik durma günüdür. Halklarınız Gazze’deki barbarlığa tepki gösterirken, gelin sizler de adım adım cesaretinizi gösterin. Çocukların çocukları büyüttüğü Gazze’ye karşı insanlık görevinizi yerine getirin.” dedi.
16’ncı kez hitap edecek
Her yıl dünya liderlerini ABD’nin New York kentinde bir araya getiren BM Genel Kurulu görüşmelerinin 81’incisi, 22 Eylül’de “Güveni yeniden tesis etmek, dönüşümü yönetmek: Herkes için sonuç veren bir BM” temasıyla baÅŸlayacak.
CumhurbaÅŸkanı ErdoÄŸan’ın, yüksek düzeyli hafta olarak bilinen ve liderlerin konuÅŸmalarına ev sahipliÄŸi yapacak BM 81. Genel Kurulu’nda ilk gün dördüncü sırada söz alması öngörülüyor. Genel Kurul’a 195 ülkeden üst düzey katılım saÄŸlanması bekleniyor.
Yüksek düzeyli hafta olarak bilinen ve liderlerin konuÅŸmalarına ev sahipliÄŸi yapacak BM 81. Genel Kurulu’nda CumhurbaÅŸkanı Recep Tayyip ErdoÄŸan’ın ilk gün dördüncü sırada söz alması öngörülüyor.
BM Genel Kurulu’na 16’ncı kez hitap edecek ErdoÄŸan’ın konuÅŸmasının ana gündem maddesinin ise İsrail’in Gazze’de uyguladığı soykırım, Filistin’in devlet olarak tanınması ve uluslararası alanda İsrail’e karşı atılacak adımlar olması bekleniyor.
ErdoÄŸan’ın özellikle Gazze’deki duruma dikkati çekmesi, üye ülkelerden İsrail’in saldırılarına karşı durmalarını talep etmesi öngörülüyor.
Zirve kapsamında devlet ve hükümet baÅŸkanlarıyla da görüşmeler gerçekleÅŸtirecek ErdoÄŸan’ın, 23 Eylül’de de BM Genel Sekreteri İklim EtkinliÄŸi’nde konuÅŸma yapması bekleniyor.
Kaynak: AA

