Hollanda’da temyiz mahkemesi, İsrail’e F-35 parçası satışının durdurulmasına hükmetti

Hollanda'da temyiz mahkemesi, İsrail'e F-35 parçası satışının durdurulmasına hükmetti

Hollanda'da temyiz mahkemesi, İsrail'e F-35 parçası satışının durdurulmasına hükmetti

Hollanda’da temyiz mahkemesi, uluslararası insancıl hukuk ihlalleri sebebiyle İsrail’e F-35 savaş uçağı parçalarının satışının durdurulmasına karar verdi.

Lahey Temyiz Mahkemesi, verdiği kararda, uluslararası insancıl hukuk ihlalleri sebebiyle İsrail’e F-35 savaş uçağı parçalarının satışının durdurulmasına hükmetti.

Mahkemeden yapılan açıklamada, insan hakları örgütleri Oxfam Novib, PAX ve The Rights Forum’un, İsrail’e F-35 savaş uçağı parçalarının ihracatının durdurulması talebini reddeden mahkeme kararına ilişkin temyiz talebinin kabul edildiği belirtildi.

Açıklamada, İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırılarında sivillere verdiği zararı yeterince dikkate almadığı kaydedilerek, Hollanda’nın İsrail’e F-35 parçalarının ihracatını yedi gün içinde durdurmasına hükmedildiği bildirildi.

İsrail’in F-35 savaş uçaklarının Gazze Şeridi’nde insancıl hukuku ciddi şekilde ihlal etme riskinin açık olduğuna dikkat çekilen açıklamada, “İsrail’in saldırıları, aralarında binlerce çocuğun da bulunduğu sivilleri orantısız şekilde öldürmüştür.” ifadelerine yer verildi.

Hollanda’nın taraf olduğu çeşitli uluslararası düzenlemeler uyarınca, insancıl savaş hukukunun ciddi şekilde ihlal edilme riskinin açık olduğu durumlarda askeri teçhizatın ihracatını yasaklamak zorunda olduğu hatırlatılan açıklamada, bunun Hollanda’dan, İsrail’e hiçbir F-35 parçasının ihraç edilemeyeceği anlamına geldiği belirtildi.

Açıklamada, Hollanda Dış Ticaret Bakanlığının, İsrail’e F-35 savaş uçağı parçalarının satışına imkan veren 2016 tarihli ihracat lisansını durdurması gerektiği ifade edildi.

İnsan hakları kuruluşları İsrail’e F-35 parçalarının ihracatının durdurulmasını istedi

Davada insan hakları örgütleri, 4 Aralık’ta yapılan duruşmalarda, İsrail’e F-35 parçalarının ihracatının, İsrail’in Gazze’de işlediği “muhtemel savaş suçlarına” Hollanda’nın ortak olması anlamına geldiğini kaydetmişti.

Avukat Liesbeth Zegvield, duruşmada yaptığı açıklamada, “Devlet, İsrail’e F-35 parçası teslimatını hemen durdurmalı.” ifadesini kullanarak, mahkemeden bu parçaların ihracatına yasak getirmesini talep etmişti.

İlk derece mahkemesi insan hakları örgütlerinin talebini reddetti

İlk derece mahkemesinin 15 Aralık’taki kararında, Hollanda’nın, daha önce tesis edilen lisans kapsamında İsrail’e F-35 parçası satışını durdurmak zorunda olmadığı belirtilmişti.

Kararda, Hollanda’nın İsrail’e F-35 parçaları sevkiyatı kararı alırken, “İlgili menfaatleri gözettiği ve söz konusu karara makul şekilde ulaştığı” sonucuna vardığı kaydedilmişti.

İnsan hakları örgütleri kararı temyiz etti

Lahey Temyiz Mahkemesinde 22 Ocak’ta yapılan duruşmada, insan hakları örgütlerinin avukatları, Hollanda hükümetinin İsrail’e F-35 parçaları sevkiyatını durdurması talebini reddeden ilk derece mahkemesinin kararını bozmasını istemişti.

İnsan hakları örgütlerinin avukatı Zegveld, F-35 parçalarının ihracatının, İsrail’in Gazze’de işlediği “muhtemel savaş suçlarına” Hollanda’nın ortak olması anlamına geldiğini belirtirken, mahkemenin ilk verdiği kararda ihracatı durdurmamasının hukuken yanlış ve eksik bir değerlendirme olduğunu ileri sürmüştü.

Birleşmiş Milletler (BM) kuruluşlarınca Gazze’de ihlaller tespit edildiğini belirten Zegveld, Temyiz Mahkemesinden Hollanda’nın İsrail’e F-35 parçaları sevkiyatını durdurması yönünde karar almasını talep etmişti.

Hollanda devletinin avukatları ise Gazze’deki durumun henüz karmaşık olduğu, ülkenin ekonomik menfaatleri için F-35 satışının gerekliliği, ikili ilişkilerin önemi ve Hollanda yapmasa dahi diğer ülkelerin satmaya devam edeceği şeklindeki gerekçelerle İsrail’e F-35 parçaları gönderilmesini durdurma zorunluluğu olmadığını öne sürmüştü.

Gantz, Hollanda Başbakanı ile İsrail’e F-35 parçalarının ihracatının durdurulması kararını görüştü

Gantz, Hollanda Başbakanı ile İsrail'e F-35 parçalarının ihracatının durdurulması kararını görüştü

İsrail Savaş Kabinesi Üyesi Gantz, “Hollanda Başbakanı hükümetinin, kararın (İsrail’e F-35 yedek parçalarının satışının durdurulması) kararını değiştirmek için çalışacağını söyledi.” dedi.

İsrail Savaş Kabinesi Üyesi Benny Gantz, X sosyal medya platformundan yaptığı açıklamada, İsrail’i ziyaret eden Hollanda Başbakanı Mark Rutte ile görüştüğünü duyurdu.

Rutte’nin İsrail’e verdiği destekten dolayı memnuniyetini ifade eden Gantz, görüşmede Hollanda mahkemesinin F-35 yedek parçalarının İsrail’e ihracatını yasaklama kararını ele aldıklarını kaydetti.

Gantz, Hollanda mahkemesinin, İsrail’e savaş uçağı parçalarının ihracatını durdurma kararına dair “Hollanda Başbakanı hükümetinin, kararı değiştirmek için çalışacağını söyledi.” ifadesini kullandı.

Ne olmuştu?

Hollanda’da temyiz mahkemesi, uluslararası insancıl hukuka yönelik ihlalleri sebebiyle İsrail’e F-35 savaş uçağı parçalarının satışının durdurulmasına karar vermişti.

Mahkemeden yapılan açıklamada, İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırılarında sivillere verdiği zararı yeterince dikkate almadığı kaydedilerek, Hollanda’nın İsrail’e F-35 parçalarının ihracatını yedi gün içinde durdurmasına hükmedildiği bildirilmişti.

İsrail’in 7 Ekim’den bu yana Gazze Şeridi’ne düzenlediği saldırılarda en az 12 bini çocuk, 8 bin 190’ı kadın olmak üzere 28 bin 340 Filistinli öldürüldü, 67 bin 984 kişi yaralandı.

Enkaz altında halen binlerce ölü olduğu bildirilirken, halkın sığındığı hastane ve eğitim kurumları hedef alınarak sivil altyapı da tahrip ediliyor.

İspanya’nın İsrail’e askeri mühimmat sattığının ortaya çıkması tepkilere neden oldu

İspanya’da, Dışişleri Bakanı Jose Manuel Albares’in “askıya alındı” açıklamalarına rağmen İsrail’e askeri mühimmat satışının devam ettiğinin ortaya çıkması büyük tepki aldı.

İspanya'nın İsrail'e askeri mühimmat sattığının ortaya çıkması tepkilere neden oldu

“Centro Delas” adlı dünyada barışa ilişkin uluslararası çalışmalar yapan bağımsız kurumca, Comex dış ticaret sitesindeki verilerine göre yapılan açıklama doğrultusunda, bir İspanyol şirketinin 987 bin avro karşılığında Kasım 2023’te İsrail’e askeri mühimmat satışı yaptığı ortaya çıktı.

Dışişleri Bakanı Albares’in şimdiye kadarki açıklamalarında birçok kez yinelediği, “İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırılarının başladığı 7 Ekim’den bu yana İsrail’e silah ve askeri mühimmat satışının askıya alındığına” ilişkin sözleri, Comex’deki verilerle yalanlanmış olurken; koalisyon hükümetine dışarıdan ve içeriden sert eleştiriler geldi.

Azınlık sol koalisyon hükümetinin küçük ortağı Sumar Partisinin Meclis Sözcüsü İnigo Errejon, X hesabından, “Silah satışına uygulanan ambargonun tam ve kalıcı olması gerekiyor. Gazze’deki soykırımı durdurmalıyız.” paylaşımında bulundu.

“İspanya’da üretilen tek bir kurşun, tek bir silah İsrail’e gidemez”

Sumar Partisinden olan Kültür Bakanı Ernest Urtasun da basına yaptığı değerlendirmede, 7 Ekim 2023 sonrasına ait İsrail’e silah ve askeri mühimmat satışıyla ilgili tüm ruhsatların iptal edilmesi gerektiğini belirterek, “İspanya’da üretilen tek bir kurşun, tek bir silah İsrail’e gidemez. İsrail’e silah satışında tam bir ambargo uygulanmasında ısrar ediyoruz.” diye konuştu.

Sumar Partisince de benzer şekilde X hesabından, “İsrail’de tarihindeki en aşırıcı hükümetin iş başında olduğu ve silah satın alımının etkili ve acil şekilde askıya alınması gerektiği” vurgulanarak, “Bahane yok. Sözlerden eylemlere geçmeliyiz.” açıklamasında bulunuldu.

“Belge, PSOE’nin yalancılığını ve ikiyüzlülüğünü gösteriyor”

Filistin politikasında kendisine yeterince söz hakkı verilmediği için Sumar ittifakından çıkarak, hükümete dışarıdan destek veren Podemos Partisinin Sekreteri Pablo Fernandez de iktidarın büyük ortağı Sosyalist İşçi Partisini (PSOE) suçladı.

Fernandez, “Ortaya çıkarılan bu belge, PSOE’nin yalancılığını ve ikiyüzlülüğünü gösteriyor. İspanya hükümeti, İsrail’in Filistin’de uyguladığı soykırımı finanse ediyor. Podemos olarak, silah satışına ambargo getirmesini, İsrail hükümetine yaptırımlar uygulamasını ve bu ülkeyle diplomatik ilişkileri kesmesini istiyoruz.” diye konuştu.

Diğer yandan bazı sivil toplum örgütlerinin girişimiyle Madrid’deki Dışişleri Bakanlığı binası önünde gösteri organize edilerek, hem silah satışına halen izin verdiği için İspanya hükümeti hem de Gazze’ye yönelik saldırılarından ötürü İsrail’e tepki gösterildi.

Kaynak: AA

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir