Kalp hastalıklarına yapay zekalı cihazla erken tanı imkanı
Kalp hastalıklarına yapay zekalı cihazla erken tanı imkanı
Yapay zeka destekli hızlı kalp tarama cihazıyla 4 dakikada riskler analiz edilerek, hastalara hızlı tanı konulması sağlanıyor.
Dünyada ölüm sebeplerinin başında gelen kardiyovasküler hastalıklar, yapay zeka destekli cihaz sayesinde birkaç dakika içinde tespit edilebiliyor.
Vektör kardiyografi temelli teknolojiyle hastaya herhangi bir ilaç veya girişim uygulanmadan klasik EKG çekimine benzer yöntemle yaklaşık 4 dakikada tarama yapılıyor.
Yapay zeka destekli cihaz, 2-3 dakikada 7 sayfalık rapor sunarak, hastadaki damar tıkanıklığı ihtimali, ritim bozuklukları ve yapısal kalp anomalileri gibi riskleri gözler önüne seriliyor.
Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Serhat Sığırcı, AA muhabirine, dünyada ölüm sebeplerinin başında kardiyovasküler hastalıklarını geldiğini, yöntemlerin yaygınlaşmasıyla pek çok hastanın daha kolay tanı aldığını söyledi.
Doç. Dr. Sığırcı, en önemli mevzunun koruyucu hekimlik olduğuna dikkati çekerek, şöyle devam etti:
“Kalp hastalığı geçiren 3 kiÅŸiden biri o anda hayatını kaybedebiliyor. En kritik nokta erken tanı koymak. Artık erken tanı koymak çok basit. Elimizde çok fazla materyal var. Eskiden bu kadar çok yoktu, bir efor testiyle tanı koymaya çalışıyorduk. Non-invaziv yani hastaya hiçbir giriÅŸim yapmadan gerçekleÅŸtirdiÄŸimiz testler var. Yapay zekayla hastaları deÄŸerlendirebiliyoruz veya biraz daha şüphelendiÄŸimiz, risk faktörleri daha fazla olan hastalarda da sanal anjiyo dediÄŸimiz bir iÅŸlemimiz var. Hastanın 2 dakika içerisinde damarlarını görebiliyoruz. Erken tanı koyduÄŸumuzda tedavi de çok basit olabiliyor. Hastalar hiçbir hasar almadan hayatlarına devam edebiliyorlar. Yapay zeka iÅŸimizi artık oldukça kolaylaÅŸtırdı, bence gelecekte daha çok kolaylaÅŸtıracak. Dakikalar içerisinde hastaya hiçbir hazırlık gerektirmeden düz yatıp EKG çeker gibi, kalpte bir hasar var mı, ritim bozukluÄŸu ya da damar tıkanıklığı var mı, yok mu görebiliyoruz. Bu müthiÅŸ bir kolaylık.”
Kalp hastalıklarında en önemli risk faktörünün ailesel olduğuna, beslenme tipiyle ilişkili olan risk faktörlerinin de bulunduğuna dikkati çeken Sığırcı, kolesterol yüksekliği, sigara içiciliği, şeker, tansiyon ve stresin de bunlar arasında yer aldığını vurguladı.
Doç. Dr. Sığırcı, kalp hastalıklarını artık biraz daha genç yaÅŸta görmeye baÅŸladıklarının altını çizerek, dünyada ortalama kalp hastalığı yaşı 60’lardayken artık 50’li yaÅŸlara kadar düştüğüne iÅŸaret etti.

Dişe vuran ağrıya dikkat
Hastalığın belirti vermeden gelmediÄŸini, bazı sebeplerle insanların anlayamadığını dile getiren Sığırcı, “Herkesin eÅŸiÄŸi farklıdır. Kiminin eÅŸiÄŸi düşük ve en ufak bir aÄŸrıda doktora koÅŸarken kimi de aÄŸrıyı çok daha az hisseder ve doktora gitmeyebilir. Neredeyse hastaların yüzde 95’inde mutlaka bulgu görüyoruz. En sık karşılaÅŸtığımız belirti göğüs aÄŸrısı bulgusu.” dedi.
Sığırcı, göğüs ağrısının tipinin önemine değinerek, şöyle devam etti:
“Bu göğüs aÄŸrısı eÄŸer eforla geliyorsa, dinlenmekle geçiyorsa, istirahat halinde olmuyorsa ya da istirahat halinde olan aÄŸrı eforla birlikte daha da ÅŸiddetleniyorsa göğüs ortasında yaygın baskı, yanma, ezilme tarzında oluyorsa, sırta, kola, çeneye, diÅŸlere vuruyorsa burada uyanık olması lazım. Tek başına nefes darlığıyla da bazen hastalar gelebiliyor, bazen sadece bayılmayla gelebiliyor ama mutlaka bir bulgu oluyor.”
Bazı hastaların göğüs aÄŸrısını hissetmeyebildiÄŸini aktaran Sığırcı, “sessiz kalp krizi”ni üç baÅŸlıkta incelediklerini dile getirdi.
Doç. Dr. Sığırcı, ÅŸeker hastalarında sinir uçları harabiyeti görüldüğü için aÄŸrıyı yeteri kadar hissetmeyebildiklerine dikkati çekerek, “İkincisi ileri yaÅŸ hastalar. Bunlarda da sinir uçları yaÅŸlandığı için aÄŸrıyı hissetmeyebiliyorlar. Bir de kemoterapi alan ileri onkolojik hastalarda göğüs aÄŸrısı net olarak tarif edilemeyebiliyor. Bunun dışındaki hastalarda genelde göğüs aÄŸrısı, nefes darlığı, bayılma, çarpıntı gibi ÅŸikayetlerle kalp hastalığı kendini gösterebiliyor.” diye konuÅŸtu.

Hızlı tarama hayata bağladı
Hızlı tarama cihazıyla hayata yeniden tutunan 60 yaşındaki Ali Genç, ilk başta kalbiyle ilgili bir sorunu olduğunu düşünmediğini belirtti.
Bir anda evde baygınlık geçirdiÄŸini aktaran Genç, “Bazı hastanelere gittim, ‘kalbinde sorunun var’ denildi. Özel bir hastanede bu yapay zeka cihazıyla iÅŸlemlerim yapıldı. İki ÅŸah damarımda sorunlarım olduÄŸu ortaya çıktı. Ardından stent takıldı. Daha önce ÅŸah damarımda sorun olduÄŸu hiç anlaşılmamıştı. Bu cihaz sayesinde teÅŸhis net bir ÅŸekilde konuldu, sonrasında ameliyat oldum. Åžimdi gayet iyiyim, kontrollerimi de hiç aksatmıyorum. Bu çok güzel bir buluÅŸ. Baygınlık geçirme evremden önce senede bir de olsa kontrollerimi yaptırmış olsaydım daha önceden tespit edilmiÅŸ olurdu, baygınlığı da geçirmezdim. Direkten döndüm, zor günlerdi.” ifadelerini kullandı.

Türkiye’de birçok ilde kullanılıyor
GeçirdiÄŸi kalp rahatsızlığının ardından yaptığı araÅŸtırmalar sonucunda Almanya merkezli hızlı kalp tarama cihazını bulan ve Türkiye’ye gelmesini destekleyen medikal sektörü çalışanı Turabi Aydemir ise yaÅŸadıklarını anlattı.
Aydemir, yapay zeka destekli ve üç boyutlu cihazın 4 dakikada tarama yaptığına iÅŸaret ederek, “Yaklaşık 2-3 dakikada da 7 sayfalık bir rapor veriyor. Bu rapor içerisinde damar tıkanıklığı riski, yapısal kalp bozukluÄŸu ve ritim bozukluÄŸunuz olup olmadığını veriyor. Tam tarama testi yapıyor. Bütün insanların kullanması gereken bir cihaz.” dedi.
Cihazın raporladığı verilere normal şartlarda 4-5 gün içerisinde ulaşılabileceğini ifade eden Aydemir, şunları kaydetti:
“Bu cihazla birlikte toplam 10 dakikada bu sonuçları alabilirsiniz. Türkiye’deki bütün illerde hemen hemen mevcut. Herhangi bir ilaç, iÄŸne yok. Normal EKG çeker gibi kontrol edilebiliyor. Cihaz taşınabiliyor. Bu nedenle evlerde ve iÅŸ yerlerinde de kullanılabilir. Doktor kontrolünde yapıldığı için kanlanma veya plaklanma çıktığı zaman hocalarımız anjiyoya alıyor, yapısal bozukluk çıktığında ultrasonla, ritim bozukluÄŸu çıktığında da holter cihazıyla bakılıyor. Cihazın erkeklerde doÄŸruluk oranı yüzde 90, kadınlarda da yüzde 92’lik bir doÄŸruluk oranı var. Yazılım olduÄŸu için cihaz sürekli geliÅŸiyor.”
Kaynak: AA
