Kovid-19 krizinin ardından yılın umut veren 17 teknoloji trendi
Kovid-19 krizinin ardından yılın umut veren 17 teknoloji trendi
Yeni tip koronavirüs salgınının sağlık ve ekonomideki etkileri yıkıcı olurken, salgının teknolojide ilerlemeyi hızlandırdığı ve dijital araçların kabulünü artırdığı belirtiliyor.
Kovid-19’un neden olduğu etkilerin ekonomilerin daha hızlı, yenilikçi ve üretken olmasını zorunlu kıldığını belirten uzmanlar, ekonomilerde verimlilik artışı ve bununla birlikte yeni büyüme fırsatlarının yakalanmasının önemine işaret ediyor.
Uzmanlar, 2008’deki mali krizden bu yana, bulut teknolojisine, yapay zekaya, robotlara, sayısız bilimsel atılım ve dijitalleÅŸmeye raÄŸmen, sanayileÅŸmiÅŸ ülkelerdeki verimlilik artışının düşük kaldığını dile getiriyor.
2021 ve sonraki yıllarda bunun deÄŸiÅŸeceÄŸini belirten uzmanlar, yeni teknolojilerin üretime yansımasıyla insanlığın “çok daha üretken olacağını” vurguluyor.
Uzmanlar, ilerleme konusundaki bu iyimserliğin bir nedeni olarak Kovid-19’un sağlık ve ekonomi üzerindeki etkilerinin yıkıcı olmasını göstererek, teknik gelişmeler ve bunları kabullenmenin hızlandığını ifade ediyor.
Kovid-19’un büyük ve küçük şirketleri dijital bir dönüşüme sürüklediğine değinen uzmanlar, bu konuda rekabetin de arttığını belirtiyor.
Gelinen noktada günlük yaşam teknolojiyle kolaylaşırken, mRNA tabanlı aşılar insanlığı virüslerden koruyor, arabalar otoyollarda sürücüsüz gidebiliyor, yapay zeka kredi başvurularını işleyebiliyor, kuantum bilgisayarlar günlük sorunlarını çözebiliyor ve uydular interneti daha hızlı sağlıyor.
Yeni teknolojiler için araştırma fonu talebi
Bunun yanında birçok yeni teknolojinin üniversiteler ve araştırma enstitülerinden geldiğine dikkati çeken uzmanlar, yeni teknolojiler için daha fazla araştırma fonu talebinin gerekli olduğunu vurguluyor.
AA muhabirinin derlediği bilgilere göre, kuantum bilgisayardan uzaydan internet kadar 2021’nin en umut verici 17 teknoloji trendi şöyle:
– Yarı iletkenler: Yeni süper çipler: İşlemciler her bilgisayarın beynini oluÅŸtururken, teknoloji ÅŸirketleri arasında kendi çip tasarımını ve süper çip geliÅŸtirme rekabeti hızlanıyor.
Amazon ve Microsoft, devasa veri merkezlerindeki sunucular için kendi yarı iletkenlerini geliştirirken, yıllardır çip endüstrisinin en büyük müşterisi olan Apple, şimdi en büyük yarı iletken üreticilerinden biri olmaya hazırlanıyor.
Sağlık için giyilebilir elektronikten araç içi elektronik sistemlere kadar teknolojinin her alanında büyük önem taşıyan çipler, ülkeler arasındaki rekabet unsurlarından biri haline dönüşüyor. Pazarda hakimiyet oluşturmak isteyen şirketler ve ülkeler, devasa yatırımlarla çip endüstrisini şekillendirmeye çalışıyor.
– Proteinlerin yapıları ortaya çıkarılıyor: Google’ın yan kuruluÅŸlarından DeepMind’ın protein araÅŸtırmalarına yardımcı olmak için geliÅŸtirdiÄŸi AlphaFold isimli aracın proteinlerdeki “katlanma” sorununa dair önemli geliÅŸmeler kaydetmesi dikkati çekmiÅŸti. 170 bin kodu çözülen protein yapısının bulunduÄŸu bir veri tabanı donatılan AlphaFold, hatalı çalışan ve yapıları (kodları) çözülemeyen proteinlerdeki “katlanma” sorununa net veriler ortaya çıkardı.
Sağlık sektörü, yapay zeka ile büyük verimlilik artışıyla karşı karşıya bulunuyor.
Yapay zeka, hastalıkları daha hızlı teşhis etmeye, ilaç geliştirmeye veya tedavileri daha bireysel tasarlamaya giderek daha fazla yardımcı oluyor. Danışmanlık şirketi Accenture, sağlık hizmetlerinde yapay zeka kullanımıyla 2026’ya kadar yıllık 123 milyar avro tasarruf edileceğini tahmin ediyor.
– Laboratuvar dışında kuantum bilgisayar: Uzun süren araÅŸtırmalardan sonra kuantum bilgisayarlar yavaÅŸ yavaÅŸ laboratuvarlardan ayrılıyor. Daha fazla ÅŸirket kuantum bilgisayarlarının iÅŸ dünyasında kullanım potansiyellerini belirlemeye çalışıyor.
Kuantum bilgisayarların gelişiminin henüz emekleme aşamasında olduğunu belirten uzmanlar, bu yıl ilerlemenin hızlanmasını bekliyor. Az enerji kullanan ve devasa depolama kapasitelerine sahip hızlı kuantum çiplerinin yakında geliştirilmesi beklenirken, kuantum teknolojisinin potansiyeli giderek daha fazla yatırımcının dikkatini çekiyor.
– Uzaydan internet: Nesnelerin interneti, otonom sürüş veya makine iletiÅŸimi için dünyanın her yerinde hızlı ve güvenilir internete ihtiyaç duyulurken, hızlı internet baÄŸlantısının uzaydan saÄŸlanmasına yönelik giriÅŸimlerde artıyor.
ABD bankası Morgan Stanley’in tahminlerine göre, 2040’e kadar “uydu geniÅŸbant” pazarının cirosu 3,9 milyar dolardan 95 milyar dolara yükselecek.
– Otonom sürüş: Otomobil üreticileri Seviye 3 otonom sürüş özelliÄŸine sahip araçları pazara sürmeye hazırlanırken, bunun sürücülere otoyolda uzun ve yorucu yolculuklarda yardımcı olması bekleniyor. Otonom sürüşte, otomasyon derecesi seviyelere göre (0 ile 5 arasında) deÄŸiÅŸirken, mevcut teknoloji ikinci seviyede bulunuyor.
– Giyilebilir teknolojiler: KonuÅŸma ve metin tanıma gibi iyileÅŸtirilmiÅŸ yapay zeka algoritmaları, 5G ve daha güçlü kulaklıkların gerçek zamanlı çeviriyi yakında saÄŸlaması beklenirken, Çinli start-up Timekettle Technologies ÅŸimdiden mikrofon ve akıllı telefon uygulamasıyla yaklaşık 40 dili çevirebilen kablosuz kulaklıklar satıyor. Trend, giyilebilir cihazların tıbbi faydaları nedeniyle de önemli ölçüde artacağına iÅŸaret ederken, Kovid-19’nun bu trendi bir üst seviyeye iteceÄŸi belirtiliyor.
– Cüzdan yerine akıllı telefon: Dünyanın en büyük nüfusuna sahip olan Çin’de, Alipay ve WeChat Pay’de olduÄŸu gibi günlük yaÅŸamın bir parçası olan uygulama ile ödeme yapılması dikkati çekerken, Kovid-19 ile dünyanın diÄŸer ülkelerinde cüzdan yerine akıllı telefon vasıtasıyla ödeme yapmanın artması bekleniyor.
Sosyal medya şirketleri Facebook ve WhatsApp, ödeme ve para transferi konusunda pazar oluşturmaya çalışırken, teknoloji şirketleri Apple ve Google bankalar ve kredi kartı şirketleriyle iş birliği yaparak bu hizmetleri sağlıyor.
– Sanayi 3D yazıcılarla büyüyor: Modern 3D yazıcılarla son derece yenilikçi bir ürün mümkün olan en kısa sürede seri olarak üretilebiliyor. Kovid-19 ile birlikte yerinde üretimin öneminin artması ve 3D yazıcı kullanımının ivme kazanması bekleniyor.
– Verilerle hayat kurtarılıyor: Dijital dosya, saÄŸlık sektöründe dijital veri alışveriÅŸi için önemli hale gelirken, salgınla bu veri alış veriÅŸin hızlanması bekleniyor. Danışmanlık firması McKinsey tarafından yapılan hesaplamalara göre, bununla saÄŸlık sigortacılığı sektöründe her yıl 34 milyar avro tasarruf edilecek.
Kovid-19’da “bir veri tabanı eksikliÄŸinden” mustarip olan hükümetler ve ÅŸirketler verilere odaklanırken, uzmanlar standart bir veri alışveriÅŸi yoluyla hastaları, doktorları ve saÄŸlık sisteminin önemli ölçüde rahatlayabileceÄŸine iÅŸaret ediyor. Dijital aşı sertifikasının Kovid-19’da tarihin en büyük aşı kampanyasına imkan saÄŸladığına deÄŸinen uzmanlar, verilerin kullanılmasıyla hayatların kurutabileceÄŸini vurguluyor.
– İşgücü piyasasında hiper otomasyon: Resesyon döneminde ÅŸirketler tasarruf etmek zorunda kalırken, bunun sonucu çalışanlar için acı bir gerçekliÄŸe dönüşüyor. Çünkü ÅŸirketler otomasyona yatırım yapıyor. Kovid-19 krizinde bazı tabular yıkılırken, ÅŸirketler üzerindeki yük de arttı. Fabrikalarda tekrar eden iÅŸler için robotik otomasyon süreçleri gündeme geldi. İş süreçlerinin artan dijitalleÅŸmesi ve otomasyonu nedeniyle bazı iÅŸ rollerin ortadan kaldırılması bekleniyor.
– Siber güvenlik: Kovid-19 krizi nedeniyle, birçok ÅŸirket çalışanlarının iÅŸlerini, genellikle sistematik koruyucu önlemler almadan çalışanlarının ev ofislerine taşırken, siber saldırı riski arttı. Uzmanlar, Kovid-19 salgınının siber suçluların ne kadar esnek ve uyarlanabilir olduklarını gösterdiÄŸini belirterek, otomasyonun da dijital yeraltına indiÄŸine iÅŸaret ediyor.
– KonuÅŸan makineler: Ofis çalışanları her hafta e-postalarını yazmak için saatler harcarken, artık konuÅŸan programlarla zamandan tasarruf edilecek. Artık belgeler arasında gezinmek yerine belirli soruları bilgisayara yazarak, onların bize konuÅŸarak cevap vermesi saÄŸlanacak.
– Bulut biliÅŸim: Bulut bilgi iÅŸlem, ekonominin merkezinde yer alırken, düşük donanım maliyeti ve kullandıkça öde özelliÄŸi ile kurumlara önemli bir tasarruf imkanı saÄŸlaması dikkati çekiyor. Bulut bilgi iÅŸlem piyasasının 2023 yılına kadar ortalama yüzde 22 büyüyerek 500 milyar dolara ulaÅŸması bekleniyor. DijitalleÅŸmede Alibaba, Amazon gibi Çin ve ABD merkezli tedarikçilere bağımlılığı azaltmak amacıyla Avrupa’da bulut ağı (Giaa X) kurulma çalışmaları devam ediyor.
– Biyoteknoloji: mRNA olarak adlandırılan haberci nükleik asitlere dayanan iki Covid-19 aşısının baÅŸarılı bir ÅŸekilde geliÅŸtirilmesi, aniden mRNA aktif bileÅŸenlerine ilgiyi artırdı. Uzmanlar, mRNA’nın yalnızca aşı geliÅŸtirmede deÄŸil, diÄŸer ilaçlarda da yeni bir dönem baÅŸlatacağını belirterek, ilaçların geliÅŸtirilmesinin daha hızlanacağına ve daha kolay üretileceÄŸine iÅŸaret ediyor.
– Mobilde gerçek zamanlı iletiÅŸim: Akıllı telefon üreticileri ilk 5G özellikli akıllı telefonunu piyasaya sürerken, aÄŸ operatörleri de mobil iletiÅŸim standardını geniÅŸletiyor. Daha yüksek hız saÄŸlayan 5G teknolojisi, neredeyse gerçek zamanlı veri aktarımı vadediyor.
– Artırılmış gerçeklik: Kovid-19 salgını ile e-ticaret yükseliÅŸ yaÅŸarken, artırılmış gerçeklikle müşterilerin birçok ürünü sanal olarak denemesi ve yerleÅŸtirmesi saÄŸlanıyor. ÖrneÄŸin gözlük alırken müşteri gözlüğü dijital olarak denenebilecek. Müşteriler eski mobilyaları bir kenara bırakmadan oturma odasına sanal olarak bir koltuk getirebilecek.
– Uzaya seyahat yarışı: SpaceX ve Space Adventures, ilk turistleri uzay yolculuÄŸuna göndermeye hazırlanırken, yeni teknolojilerle uydu taşımacılığı maliyetlerinin 3-5 kat azaltılarak kilo başına 10 bin avroya düşürülmesi hedefleniyor.
Kaynak: AA
