Küresel piyasalarda Kovid-19 salgınına yönelik endişeler artarak devam ederken, merkez bankalarının aldığı tedbirler de birbirini izliyor.

Dünya genelinde yayılma hızı artarak devam eden yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınına ilişkin gelişmeler piyasalarda oynaklığı tüm zamanların en yüksek seviyesine taşırken, hükümetlerin ve merkez bankalarının aldığı tedbirler gündemin odağında yer alıyor.

Geçen hafta piyasalardaki panik havasını hafifletmek için merkez bankaları tarafından atılan adımlara, son olarak ABD Merkez Bankası (Fed) ve Japonya Merkez Bankası’nın (BoJ) geniÅŸlemeci hamleleri de eklendi.

Dünya SaÄŸlık Örgütü’nün (DSÖ) Kovid-19 pandemisinin merkez üssünün Avrupa olduÄŸunu açıklaması ve dünyada toplam vaka sayısının 150 bini aÅŸması sonrası Ä°talya’nın ardından Fransa ve Ä°spanya’da da ülke genelinde karantina uygulamasına geçildi. ABD’de ise BaÅŸkan Donald Trump, salgın nedeniyle ulusal acil durum ilan etti.

Söz konusu geliÅŸmelerin ardından Fed, dün akÅŸam Kovid-19 salgınının ekonomik etkisini hafifletmek amacıyla 17-18 Mart’taki Açık Piyasa Komitesi toplantısı öncesi ikinci kez sürpriz faiz indirimine gitti. Fed, politika faizini yüzde 1,00-1,25 aralığından yüzde 0-0,25 aralığına çekerken, aynı zamanda 500 milyar dolarlık kısmı hazine, 200 milyar dolarlık kısmı ipoteÄŸe dayalı tahviller olmak üzere toplam 700 milyar dolarlık parasal geniÅŸleme yapacağını duyurdu.

Fed’in yeni geniÅŸlemeci ve finansal piyasaları likidite açısından destekleyen adımlarına karşın cuma günü Trump’ın açıkladığı destek paketi sonrası yüzde 9’un üzerinde artan borsa endeksleri, bugün vadeli iÅŸlemlerde yüzde 5’in üzerinde deÄŸer kaybıyla iÅŸlem görüyor.

Geçen hafta süresince hem tarihinin en hızlı günlük düşüşünü hem de 2008’den bu yana en yüksek günlük artışını gerçekleÅŸtiren New York borsaları, haftalık bazda ortalama yüzde 9,1 deÄŸer kaybetti.

Avrupa’da karantina uygulamaları tedirginliÄŸi artırıyor

Avrupa tarafında, Kovid-19 salgınında vaka sayısındaki hızlı artış nedeniyle Ä°talya’nın ardından karantina uygulamasının diÄŸer ülkelerde de baÅŸlaması tedirginlikleri artırıyor. Salgının ekonomik ve finansal istikrara etkisini hafifletmek isteyen Avrupa Merkez Bankası (ECB), geçen hafta likidite konusunda geniÅŸleme adımı atarken, Ä°ngiltere Merkez Bankası (BoE) faiz indirimi yapmıştı.

Bu gece yapılan açıklama ile de ECB, Fed, BoE, BoJ, Kanada Merkez Bankası ve İsviçre Merkez Bankası, küresel ölçekte dolar likiditesi sağlanmasını güvence altına almak için swap hattını genişletme kararı aldı.

ECB’nin açıklamasında, “Yeni fiyatlandırmanın ve vade süresinin dolar fon piyasalarının sorunsuz iÅŸlemesini desteklemek için uygun olduÄŸu sürece devam edeceÄŸi” belirtilerek, swap hattının küresel fonlama piyasalarındaki güçlükleri hafifletmek için önemli bir likidite görevi göreceÄŸi vurgulandı.

Geçen haftanın son iÅŸlem gününde Almanya’da DAX endeksi yüzde 0,77, Ä°ngiltere’de FTSE 100 endeksi 2,46 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 1,83 deÄŸer kazandı. Alınan karar ve açıklamalara karşın Avrupa borsalarının yeni haftanın ilk iÅŸlem gününde vadeli iÅŸlemlerde sert düşüşler kaydetmesi dikkati çekiyor.

Bugün merkez bankalarının aldığı tedbir ve destek adımlarına BoJ’un da katıldığı görüldü. BoJ, bugün olaÄŸan toplantı takvimi dışında aldığı kararlarla Borsa Yatırım Fonu alım miktarını yıllık 6 trilyon yenden 12 trilyon yene, gayrimenkul fonu alımlarını da yıllık 90 milyar yenden 180 milyar yene çıkardı.

Bu geliÅŸmelere karşın tedirginliÄŸin devam ettiÄŸi borsalarda satıcılı bir seyir izleniyor. Kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,8, Çin’de Åžanghay bileÅŸik endeksi yüzde 2,5 ve Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 3 deÄŸer kaybetti.

Yurt içinde, Kovid-19 salgınında vaka sayısının 18’e yükselmesinin ardından alınan tedbirler hızla uygulamaya konuldu. Salgınla mücadele kapsamında en son alınan kararla 9 Avrupa ülkesiyle uçuÅŸlar durdurulurken, Türkiye’nin kapılarını kapattığı ülke sayısı 15’e ulaÅŸtı.

Cuma günü, dünya borsalarına paralel alıcılı seyreden Borsa Ä°stanbul’da, BIST 100 endeksi günü yüzde 2,10 yükseliÅŸle 95.605,22 puandan tamamladı. Cuma günü 6,3337’den kapanan dolar/TL ise bugün bankalararası piyasanın açılışında 6,3370 seviyesinde iÅŸlem görüyor.

Analistler, bu hafta Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) perÅŸembe günkü Para Politikası Kurulu Toplantısı’ndan çıkacak faiz kararı, yurt dışında ise Çin’de ve ABD’de sanayi üretimi ile Avro Bölgesi’nde enflasyon verilerinin yanı sıra merkez bankalarının atacağı adımların takip edileceÄŸini bildirdi.

Kovid-19 salgınına ilişkin haber akışının piyasaların yönü üzerinde belirleyici olmaya devam edeceğini aktaran analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 92.500 ve 90.000 seviyelerinin destek, 98.500 puanın direnç konumunda olduğunu kaydetti.

Bakan Albayrak: Sektörleri kapsayacak destek ve önlem uygulanacak

Hazine ve Maliye Bakanı Albayrak, “Piyasaların likiditeye eriÅŸiminde aksaklık olmayacak ÅŸekilde önlemler alındı, alınacak. Sektörleri kapsayacak destek ve önlem uygulanacak.” dedi.

Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınına karşı piyasaların likiditeye eriÅŸiminde en ufak aksaklık olmayacak ÅŸekilde önlemler alındığını ve alınacağını belirterek, “En fazla etkilenen sektörler öncelikli olmak üzere tüm sektörleri kapsayacak bir dizi destek ve önlem uygulanacaktır.” ifadesini kullandı.

Albayrak, Twitter hesabından, Kovid-19 salgınına karşı ekonomide alınacak önlemlere ilişkin açıklamada bulundu.

Kovid-19 salgınının ekonomiye etkilerine karşı hazırlıklı hale gelmeyi öncelikli gündem olarak belirlediklerini vurgulayan Albayrak, tüm kurumların dünyada alınan önlemleri, ortaya konulan öngörüleri analiz ettiğini, olası senaryolara karşı kendi alanlarına ilişkin yol haritalarını hazırladığını bildirdi.

Albayrak, Kovid-19’un ekonomik etkilerine iliÅŸkin mücadelede de “sorunun küresel, mücadelenin ise ulusal” olduÄŸuna iÅŸaret ederek, bu kapsamda, TOBB, TÄ°M, DEÄ°K, TESK, TÃœSÄ°AD ve MÃœSÄ°AD baÅŸta olmak üzere birçok sivil toplum kuruluÅŸu ile sektör temsilcisinden sürece iliÅŸkin deÄŸerlendirmelerini ve taleplerini aldıkları bilgisini verdi.

Ülkenin, böyle süreçleri çok rahat şekilde atlatmanın güvencesi olan güçlü üretim altyapısına, düşük borçluluğa, kaliteli ve yetişmiş insan gücü ile dinamik bir iç pazara sahip olduğuna dikkati çeken Albayrak, şunları kaydetti:

“Ãœlkemiz, olası bir küresel türbülansa her zamankinden daha fazla hazır ve tedbirlidir. Milletimiz ÅŸunu çok iyi bilsin ki atılacak adımlar Türkiye ekonomisi için olduÄŸu kadar ülke ekonomisinin geleceÄŸi ve hedefleri için de bir koruma kalkanı olacaktır. Ãœretim ve istihdamın sekteye uÄŸramaması, iÅŸ gücü piyasamızın korunması süreçte birinci önceliÄŸimizdir. Piyasaların likiditeye eriÅŸiminde en ufak aksaklık olmayacak ÅŸekilde önlemler alınmış ve alınacaktır. En fazla etkilenen sektörler öncelikli olmak üzere tüm sektörleri kapsayacak bir dizi destek ve önlem uygulanacaktır. Atılacak adımlar Sayın CumhurbaÅŸkanımız tarafından bu hafta açıklanacak. Ayrıca kurumlarımız da gerekli adımları hafta boyunca atacaktır. Bu tedbirler dinamik tedbirlerdir. Süreçler yakından takip edilecek ve gerekli noktada yeni tedbirler hızla uygulamaya sokulacaktır.”

Kaynak: AA