New York Times, Pentagon’un Irak ve Suriye’deki sivil katliamlarını teÅŸhir etti

New York Times gazetesinin elde ettiği ABD Savunma Bakanlığının sivil kayıplarına ilişkin gizli belgeler, ABD ordusunun Irak ve Suriye’de binlerce sivili öldürdüğünü ve büyük bir kısmını yeterli inceleme yapmaksızın örtbas ettiğini ortaya koydu.

New York Times, 2017’de Bilgi Edinme Hakkı kapsamında yaptığı talepler ve ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) ile ABD Merkez Kuvvetler (CENTCOM) Komutanlığı aleyhine açtığı davalardan elde ettiği gizli sivil kayıpları değerlendirme raporlarını yayımlamaya başladı.

Şu ana kadar Eylül 2014-Ocak 2018 döneminde Suriye ve Irak’ta düzenlenen saldırılara ilişkin 2 bin 866 rapordan sadece 1311’ini alabildiğini yazan gazete, şu ifadelere yer verdi:

“The New York Times tarafından elde edilen 1300’den fazla sivil kayıp raporuna iliÅŸkin ordunun kendi gizli deÄŸerlendirmeleri olan belgeler, hava saldırılarında yanlış istihbaratın, acele ve genellikle kesin olmayan ÅŸekilde ve ne ölçüde kullanıldığını ortaya koyarken; bu saldırılarda meydana gelen çoÄŸu çocuk binlerce sivilin ölümü, Amerikan hükümetinin oluÅŸturduÄŸu her ÅŸeyi gören insansız hava araçları ve hassas bombalar tarafından yürütülen savaÅŸ imajıyla keskin bir tezat oluÅŸturuyor.”

Saldırıyı yapan ve sivil kayıplarını inceleyen birim aynı

Alınan binlerce sivil kayıp ihbarının büyük bir kısmının dikkate bile alınmadığına iÅŸaret eden gazete, ordu tarafından “güvenilir” olarak adlandırılan ihbarların yüzde 12’sinden daha az bir kısmına tam soruÅŸturma tavsiyesi verildiÄŸinin belgelerde görüldüğüne dikkati çekti.

Sivil kayıpların saldırı emrini veren komutanlık tarafından incelendiğini aktaran gazete, bu incelemenin genellikle yanlış veya tam olmayan kanıtlara dayandırıldığını, sadece iki saldırı için ordunun görgü tanıkları ya da hayatta kalanlarla görüşme yaptığını kaydetti.

Gazete, gelen sivil kayıp raporlarının ezici çoğunluğunun ise ordunun saldırı sonrasında havadan çekilmiş görüntülerde sivillerin görünmediğini gerekçe göstererek güvenilir olmadığını değerlendirdiğini ortaya koydu.

İncelenen belgelerde, söz konusu saldırılarla ilgili tek bir disiplin cezası verilmediğini bildiren gazete, çok az aileye tazminat ödendiğini kaydetti.

En büyük kayıplara yanlış istihbarat neden oldu

New York Times, sivil kayıpların olduÄŸu 100’den fazla saldırı alanını ziyaretlerde ve incelediÄŸi belgelerde, ağır sivil kayıplarının yaÅŸandığı saldırıların büyük bir kısmının yanlış istihbarattan kaynaklandığını tespit etti.

Sivillerin, DEAŞ terör örgütü mensupları ile karıştırıldığının raporlarda ortaya çıktığı bilgisini paylaşan gazete, sahada görünen malzemelerin uydu ve havadan çekilen görüntüler üzerinden çoğu zaman savaş sahasını binlerce kilometre ötesinden inceleyen istihbarat ekiplerince yanlış analiz edildiğinin ortaya çıktığına işaret etti.

New York Times, Rakka’da DEAŞ’tan kaçan köylülerin DEAŞ’lı olarak nitelendirildiÄŸi, pamuk fabrikasının “patlayıcı fabrika” olarak kodlandığı ve bu iki örnekte de onlarca sivilin hayatını kaybettiÄŸinin belgelere yansıdığını bildirdi.

Gazete, Suriye’nin kuzeyinde bir köyde çiftçilerin ve tarım işçilerinin kaldığı bir evin DEAŞ’ın konuÅŸlanma alanı olarak iÅŸaretlendiÄŸini ve buraya düzenlenen saldırıda 120’den fazla sivilin öldürüldüğünü ancak Pentagon’un bunu “85 DEAÅž mensubunun öldürüldüğü” ÅŸeklinde raporladığını ortaya çıkardı.

Nisan 2016’da ABD ordusunun, Musul’un doÄŸusunda bir eve düzenlediÄŸi saldırıda, bilinen bir DEAÅž üyesi Avustralya vatandaşı Neil Prakash’ı öldürdüğünü açıkladığını belirten New York Times, belgelerde saldırıdan aylar sonra Parakash’ın Suriye’den Türkiye’ye geçerken tutuklandığının yer aldığını ve o gün düzenlenen saldırıda ise 4 sivilin öldürüldüğünü kaydetti.

Gazete, yine Musul’da “DEAÅž evi” olarak tanımlandığı bir eve saldırı düzenlediÄŸini ancak o evin sivillere ait olduÄŸunu, DEAŞ’a ait birkaç sokak ötedeki üç eve ise dokunulmadığını ortaya çıkardı.

Ayrıca Musul’da 2016’da düzenlenen bir saldırıda ordunun hassas güdümlü füzeleri başka saldırılarda kullanmak üzere saklamak için bir aracı hassas güdümü olmayan bir füzeyle hedef aldığını ve bir araç yerine içinde sivillerin de olduğu üç aracı imha ettiği New York Times’ın yayımladığı belgelerde ortaya çıktı.

Kaynak: AA