Türk elektrikli otobüs üreticileri küresel oyuncu olmaya aday

Rekabetin küresel ölçekte yeniden şekillendiği Avrupa elektrikli otobüs pazarında Türk üreticiler, üretim ve ihracat performansıyla öne çıkıyor.

Avrupa BirliÄŸi’nin “YeÅŸil Mutabakat” hedefleri doÄŸrultusunda toplu taşımada sıfır emisyon dönüşümü hızlanırken, Türk otomotiv sanayisi bu süreçte stratejik bir oyuncu olarak dikkati çekiyor.

Tasarım, mühendislik ve batarya teknolojilerindeki yetkinliklerini birleştiren yerli üreticiler, geliştirdikleri yüksek teknolojili araçlarla Avrupa genelindeki pazar paylarını artırıyor. Kıtada ana pazarlarda varlığını güçlendiren Türk markaları, esnek üretim kabiliyetleri sayesinde değişen taleplere hızlı yanıt vererek küresel rakipleriyle mücadele ediyor.

UludaÄŸ Otomotiv Endüstrisi Ä°hracatçıları BirliÄŸi verilerine göre, Türkiye’de bu yıl ocak-ekim döneminde otobüs, minibüs ve midibüs ihracatı, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 27,4’lük artışla 2 milyar 644 milyon dolara yükselerek zirveye ulaÅŸtı.

Söz konusu sektörde faaliyet gösteren TEMSA da katma değerli üretiminin yardımıyla teknoloji odaklı büyümesini sürdürmeyi hedefliyor.

“Pazarın geliÅŸimi henüz erken aÅŸamada”

Sektördeki yoÄŸun rekabeti ve ÅŸirketin gelecek vizyonunu AA muhabirine deÄŸerlendiren TEMSA Ãœst Yöneticisi (CEO) Evren Güzel, Türkiye’de elektrikli otobüs pazarının son yıllarda ivme kazanmasına raÄŸmen geliÅŸiminin henüz erken aÅŸamada olduÄŸunu ifade etti.

Son 5 yılda Türkiye genelinde 180’in üzerinde elektrikli otobüs satışı yapıldığını belirten Güzel, bu rakamın toplam otobüs satışları içindeki payının yüzde 1’in altında olduÄŸunu, Avrupa’da ise çok daha yüksek seviyelere ulaşıldığını söyledi.

TEMSA’nın Türkiye’deki faaliyetlerine deÄŸinen Güzel, “TEMSA, Türkiye’de son 5 yılda yüzde 16’lık bir pazar payı elde etti. Türkiye’de pazar ÅŸu anda küçük olsa da hem küresel trendlerle uyumlu hem de yerli üretimin desteÄŸiyle büyüme kapasitesi yüksek alanlardan biri olarak konumlanıyor.” dedi.

Åžirketin ihracat stratejisine ve ürün gamına iliÅŸkin bilgi veren Güzel, Avrupa’dan ABD’ye kadar her segmentte elektrikli araçlarıyla faaliyet gösterdiklerini dile getirdi.

Güzel, ASELSAN iÅŸbirliÄŸiyle Türkiye’nin ilk yerli elektrikli otobüsünü ürettiklerini belirterek şöyle devam etti:

“2022 yılında Avrupa’nın ilk elektrikli ÅŸehirlerarası otobüsünü yollara çıkardık. TS45E modelimizle Amerika’da ÅŸehirlerarası ulaşımda elektrikli dönemini baÅŸlattık. Amerika pazarında 2024’te yüzde 49 büyüme kaydettik ve Avrupa’daki konumumuzu güçlendirdik. Adana’daki üretim tesisimizde geliÅŸtirdiÄŸimiz 10’un üzerinde farklı modelden oluÅŸan sıfır emisyonlu araçlarımızla yeÅŸil dönüşüme katkı saÄŸlıyoruz. Bu anlamda, küresel ölçekte en geniÅŸ sıfır emisyonlu ürün portföylerinden birine sahibiz.”

Yerel yönetimlerin elektrikli dönüşüm süreçlerine “stratejik çözüm ortağı” vizyonuyla yaklaÅŸtıklarını dile getiren Güzel, belediyelerin güzergah uzunlukları, yolcu yoÄŸunluÄŸu ve coÄŸrafi koÅŸullarına göre analizler yaparak en optimum araç ve ÅŸarj altyapısı çözümünü sunduklarını ifade etti.

“Teknoloji odaklı bir mobilite ÅŸirketine dönüştük”

Güzel, TEMSA’nın teknoloji odaklı bir mobilite ÅŸirketine dönüştüğünü ve batarya teknolojileri konusuna yetkin bir marka haline geldiÄŸini söyledi.

Batarya teknolojilerinde yerli teknolojiye odaklandıklarını vurgulayan Evren Güzel, şu değerlendirmede bulundu:

“Türkiye’nin ilk AR-GE Merkezi’ni kurduk. Araçlarımızda kullanılan batarya teknolojilerinin tamamı, batarya yönetim sistemlerinden elektronik kontrol kartlarına kadar kendi mühendislerimiz tarafından tasarlanıp geliÅŸtiriliyor. Batarya paketleme tesisimizde farklı coÄŸrafyaların iklim koÅŸullarına uygun çözümleri, kendi mühendislik gücümüzle üretebiliyoruz.”

Denizcilik sektörüne yönelik elektrifikasyon çalışmalarına da deÄŸinen Güzel, denizcilik, enerji, savunma ve endüstri gibi sektörlerde sınıflandırma ve belgelendirme yapan Türk Loydu’ndan “Marine Batarya Sertifikası” alan ilk Türk ÅŸirketi olduklarını, Yuka Yat ve Ä°stanbul BüyükÅŸehir Belediyesinin deniz taksi projelerine batarya desteÄŸi saÄŸladıklarını kaydetti.

“Rekabetçi yönümüzü Avrupa’ya çeviriyoruz”

Güzel, Avrupa pazarındaki rekabet koşullarına işaret ederek şöyle dedi:

“Avrupa’da 2024’te 7 bin 613 elektrikli otobüs satıldı. Bu da pazarın yüzde 24’üne denk geliyor. 2025 projeksiyonumuza göre bu oran yüzde 30’a ulaÅŸacak. Avrupalı üreticiler uzun süredir bu pazarda ancak Uzak DoÄŸulular baÅŸta olmak üzere yeni oyuncular devreye giriyor. Çinli oyuncuların AB pazarındaki toplam payı yüzde 10 ile rekor bir seviyeye ulaÅŸtı. Elektrikli araç pazarındaki payları ise yüzde 26 seviyesinde. Biz de bu noktada, kendi AR-GE’miz, mühendislik yetkinliÄŸimiz ve esnek üretim kabiliyetimizle ürün ve hizmetleri uçtan uca hazırlayarak, rekabetçi yönümüzü Avrupa’ya çeviriyoruz.”

Sektörün gelişimi için düzenleme ve teşviklerin önemli olduğunu vurgulayan Güzel, elektrikli araçlarda ilk yatırım maliyetinin yüksek olması nedeniyle pazarda gelişim sürecinin uzadığını söyledi.

Güzel, kapsamlı finansman mekanizması ve uygun borçlanma maliyetlerinin yatırım talebini artıracağını kaydederek sözlerini şöyle tamamladı:

“TeÅŸvikler, batarya üretimi, ÅŸarj altyapısı ve AR-GE yatırımlarını da kapsayacak ÅŸekilde çeÅŸitlenmeli. Net ve açık regülasyonlar, teknik standartlar ve güvenlik kriterleri, sektördeki belirsizlikleri azaltarak yatırımların önünü açacak. ‘Avrupa Batarya Pasaportu’ uygulamasını Türkiye’de ilk baÅŸlatan firmayız. Elektrikli otobüslerin ömrü ilerledikçe, batarya geri dönüşümü regülasyonları önem kazanacak.”

Kaynak: AA