DışiÅŸleri Bakanı Fidan: PKK’dan kurtulmamız gerekiyor

DışiÅŸleri Bakanı Hakan Fidan, “Hem Suriye ve Türkiye’nin hem de Irak ve Kürtlerin çıkarları için PKK’dan kurtulmamız gerekiyor.” dedi.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, TRT World yayınında gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

ABD BaÅŸkanı Donald Trump’ın göreve baÅŸlamasından bu yana mevcut uluslararası sistemin gerçek savlarını yeni “Amerikan bakış açısıyla” sorguladığını belirten Fidan, tüm dünyaya “ÅŸok dalgaları” gönderdiÄŸi kanısında olduÄŸunu kaydetti.

Fidan, Trump’ın ABD’nin mevcut sistemden “daha fazla ne elde edebileceÄŸini” aradığına iÅŸaret ederek, “Çünkü onların bakış açısına göre, ABD verdiÄŸinden daha azını alıyor. Bu sebeple tüm iliÅŸkileri, ekonomiyi, ticareti, teknolojiyi ve güvenliÄŸi sorguluyorlar.” diye konuÅŸtu.

Avrupalı aktörlerin “yeni gerçekleri” konusunda oldukça endiÅŸeli olduÄŸunu aktaran Fidan, Avrupalıların bu durumun geçici olduÄŸunu umduÄŸunu söyledi.

Fidan, bunun gerçekleÅŸmemesi durumunda ise alternatiflerin ve bazı önemli konuların halihazırda tartışılmaya baÅŸladığını bildirerek, “Yeni bir güvenlik yapısı nasıl oluÅŸturulabilir? Yeni bir ekonomik yapı ile nasıl ilerlenebilir? Avrupa’nın ABD’ye bağımlılığı nasıl azaltılabilir? Modern dünyada, mevcut zorluklar karşısında nasıl yol alınabilir?” sorularının sorulduÄŸunu vurguladı.

Bunların Avrupalıların kendilerine sorduğu büyük sorular olduğuna işaret eden Fidan, bunun geçici bir durum olduğunu umduklarını ve tüm dünya için bir uyanış çağrısı olarak gördüğünü kaydetti.

Avrupalıların Ukrayna, Orta DoÄŸu ve ABD’nin Avrupa’dan çekilme ihtimali gibi konularda etrafına baktıklarına, Türkiye’nin CumhurbaÅŸkanı Recep Tayyip ErdoÄŸan liderliÄŸinde “güvenilir ve güçlü bir ortak” olduÄŸunu gördüklerini söyledi.

Fidan, Ankara’nın, Suriye, Irak ve diÄŸer yerlerdeki terörizm ve istikrarsızlık gibi sorunlara karşı iyi bir liderlik sergilediÄŸini ve sadece bunlara karşı mücadele etmeyip aynı zamanda “güvenilir bir müttefik ve ortak olduÄŸunu tekrar tekrar kanıtladığı” deÄŸerlendirmesinde bulundu.

Ukrayna meselesi

Trump’ın Rusya-Ukrayna Savaşı’nda “derhal ateÅŸkes” istediÄŸini hatırlatan Fidan, olası bir barış planının zor ancak denemeye deÄŸer olduÄŸunun altını çizdi.

Fidan, savaÅŸtaki ölümler ve yıkımın büyüklüğüne dikkati çekerek, “Türkiye, Ukrayna’da barışa katkıda bulunmak ve Ukrayna’nın yeniden inÅŸasına katkıda bulunmak için her türlü rolü oynamaya istekli ve hazır.” diye konuÅŸtu.

Öncelikle ateÅŸkes, uygulanabilir ve uzun vadeli bir barış planına ihtiyaç olduÄŸunu aktaran Fidan, “Åžu an ABD yönetimi, Avrupalılar ve bizler; hepimiz, olası ateÅŸkes ve barış planının farklı yönleri üzerinde çalışıyoruz. Ancak, kısa vadeli acil ateÅŸkes ihtiyacını uzun vadeli stratejik kaygılarla birleÅŸtirmek ÅŸu anda çok önemli bir konu. Åžu anda üzerinde çalıştığımız konu tam olarak bu.” ifadelerini kullandı.

Bakan Fidan, Türkiye’nin ateÅŸkes görüşmelerinde yer almak, ev sahipliÄŸi ve yapabilecekleri hakkında tekliflerde bulunduÄŸunu kaydederek, ABD’nin ÅŸu an ilk görüşmeleri yaptığını ve plan oluÅŸturma sürecinde olduÄŸunu belirtti.

ABD’li mevkidaşı Marco Rubio, Trump’ın Ukrayna ve Rusya Özel Temsilcisi Keith Kellogg, Ukrayna Devlet BaÅŸkanlığı Ofisi BaÅŸkanı Andriy Yermak ve Ukrayna Savunma Bakanı Rüstem Umerov ile Almanya’daki temaslarına deÄŸinen Fidan, ÅŸu an planın oluÅŸturulma aÅŸamasında olduÄŸu izlenimini edindiÄŸini belirtti.

Bakan Fidan, Avrupalıların Ukrayna meselesinde masada olmama ihtimaline iliÅŸkin, “Avrupalı dostlarımızın endiÅŸelerini gerçekten anlıyoruz. Dürüst olmak gerekirse haklı olduklarını düşünüyorum.” dedi.

Süreçte Avrupalılara da danışılması gerektiği mesajını veren Fidan, Türkiye gibi onların da sürecin parçası olması gerektiğini dile getirdi.

Fidan, Avrupalılardan ise, bazen “aynı olgun davranışın” görülmediÄŸini vurgulayarak, ” (Avrupalılar) Onların masada olma hakkını tanıyoruz. Ama çoÄŸu zaman Türkiye’nin de masada olması gerektiÄŸini söylemeyi ihmal ediyorlar. (SavaÅŸ) Çünkü bizim yakın çevremizde oluyor. Bunun haricinde her iki tarafla da yakın baÄŸlarımız var ve Türkiye pek çok aktörden daha fazlasını sunabilir.” diye konuÅŸtu.

“Ä°deal bir dünyada Ukrayna’nın toprak bütünlüğünün korunduÄŸunu görmek isteriz. Ancak ÅŸu an savaÅŸ dönemindeyiz; ve ne yazık ki bu savaşın sonucunda bazı seçimler; bazı acı seçimler yapmak zorundayız” diyen Fidan, ÅŸu anda bunların masada olduÄŸuna iÅŸaret etti.

Fidan, bütün tarafların “ateÅŸkes için önceliÄŸin ne olması gerektiÄŸini” sorguladığına deÄŸinerek, iki tarafın da farklı hedefleri ve endiÅŸeleri olduÄŸunu, ABD arabuluculuÄŸunun tarafları bir orta yolda buluÅŸturmaya yeterli olup olmayacağının sorgulandığını söyledi.

Suriye’deki durum ve terör örgütleriyle mücadele

ABD’li mevkidaşı Rubio ile Suriye’deki durumu da ele aldıklarını belirten Fidan, ABD’li yetkililerin bugün kendi politikalarını formüle ettiÄŸini düşündüğünü ve detaylı görüşmeler için zamana ihtiyaç olduÄŸunu söyledi.

Suriye’deki yeni yönetimin çok zorlu bazı sorunlar üzerinde çalışırken terör örgütü PKK/YPG iÅŸgalini durdurmanın da öncelikleri arasında olduÄŸunu belirten Fidan, “Hem Suriye ve Türkiye’nin hem de Irak ve Kürtlerin çıkarları için PKK’dan kurtulmamız gerekiyor.” dedi.

Fidan, terör örgütü PKK’nın “çok amaçlı bir terör örgütü” olduÄŸunu vurgulayarak, “Sadece Türkiye’yi hedef almıyorlar. Ä°ran’ı hedef alıyorlar, Irak’ı hedef alıyorlar, Suriye’yi hedef alıyorlar. Bu nedenle, bu virüsten hep birlikte kurtulmanın zamanının geldiÄŸini düşünüyorum.” ifadelerini kullandı.

DEAŞ ile mücadele

Terör örgütü DEAÅž’ın yeniden ortaya çıkmamasının saÄŸlanması hususunda bölge ülkelerinin terör meselesini ele almak için sorunu sahiplenerek bir platform kurmasının önemine deÄŸinen Fidan, Türkiye’nin böyle bir platform kurulması konusundaki önerisini hatırlattı.

Fidan, bu hususta istihbarat konusunun önemine atıfta bulunarak, yapılandırılmış bir mekanizmaya ihtiyacın olduğunu ve bunun sadece DEAŞ meselesinde değil, sınır güvenliği konusunda çalışmak için de iyi bir başlangıç olacağını aktardı.

“Terör sorununu çözmek” amacıyla bölgeye yapılan müdahalelerin baÅŸka sorunlara da neden olduÄŸuna dikkati çeken Fidan, bunların yaÅŸanmaması için bölgesel sahiplenmenin önemini vurguladı.

Gazze’deki ateÅŸkes

Bölgedeki geliÅŸmelerin Ä°srail BaÅŸbakanı Binyamin Netanyahu’nun Gazze’deki ateÅŸkesi sürdürmeye niyetli olmadığını gösterdiÄŸi deÄŸerlendirmesini yapan Fidan, “Tüm rehineleri alır almaz, (Netanyahu’nun) niyeti maalesef savaşı yeniden baÅŸlatmak. Çünkü Amerikalılar dışında onu durduracak ne bir baskı ne de baÅŸka bir güç var.” dedi.

Fidan, ABD BaÅŸkanı Trump ve yönetiminin Gazze’de bir baÅŸka soykırımı önleme görevinin olması gerektiÄŸini vurgulayarak, aksi durumda Trump’ın seçim kampanyası sırasında dile getirdiÄŸi savaÅŸları durduracağı yönündeki mesajlarının boÅŸa gideceÄŸinin altını çizdi.

Her iki tarafın müzakerecilerinin de ateÅŸkes anlaÅŸmasının ikinci aÅŸamasına geçilmesi için gerekli ayrıntıları çözmesini umduÄŸunu kaydeden Fidan, “Önümüzdeki iki hafta, ikinci aÅŸamaya geçilmesi açısından büyük önem taşımakta.” diye konuÅŸtu.

Yapay zeka ve Türkiye

Türkiye’nin yapay zeka alanındaki konumuna deÄŸinen Fidan, “Hükümet olarak farkındalığımız çok yüksek. Yapay zekanın yararları konusunda çok bilinçliyiz.” ifadelerini kullandı.

Fidan, CumhurbaÅŸkanı Recep Tayyip ErdoÄŸan’ın ilgili bakanlıklara bu konuda yoÄŸun çalışma talimatı verdiÄŸini belirterek, “Savunma sanayi üssümüzden baÅŸlayarak diÄŸer dijital ÅŸirketlere kadar yerli ÅŸirketlerimizin yanı sıra diÄŸer ülkeler ve diÄŸer yabancı ÅŸirketlerle iÅŸbirliÄŸi ve ortak giriÅŸim üzerinde çalışmaya açığız.” dedi.

Sanayi ve Teknoloji Bakanının konuyla ilgili bir plan üzerinde çalıştığını vurgulayan Fidan, “Kendileriyle düzenli olarak görüşüyorum, çünkü bu çok rekabetçi bir alan ve uluslararası düzenlemelere de ihtiyaç var, dolayısıyla çok yakından takip etmeye çalışıyorum.” diye konuÅŸtu.

Bakan Fidan, Çin ve ABD’nin yapay zeka konusunda bulunduÄŸu konumu yakalamanın zor olduÄŸuna dikkati çekerek, “Ancak bu sadece bizim sorunumuz deÄŸil, Avrupa baÅŸta olmak üzere diÄŸer bazı ülkeler de aynı sorunla karşı karşıya. Belki de alternatif olarak yapay zeka üzerinde çalışmak üzere ortak bölgesel ya da uluslararası bir paktın parçası olabiliriz.” ifadelerini kullandı.

Kaynak: AA